Ένταση στη μαραθώνια συνεδρίαση με αιχμές κατά των άρθρων 730 και 138 – Παρεμβάσεις Δούκα, ΠΟΕ-ΟΤΑ και δημάρχων
Στο επίκεντρο μαραθώνιας συνεδρίασης του διοικητικού συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) βρέθηκε ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, παρουσία του υπουργού Εσωτερικών, Θεόδωρου Λιβάνιου. Το σχέδιο νόμου προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, κυρίως για τις διατάξεις που αφορούν τις δίκες συμβασιούχων εργαζομένων στους δήμους, αλλά και για το νέο εκλογικό σύστημα και τα ζητήματα διοικητικής αυτοτέλειας της αυτοδιοίκησης.
Λιβάνιος: «Πρόκειται για έναν συνολικό κώδικα»
Ο υπουργός Εσωτερικών, Θεόδωρος Λιβάνιος, παρουσίασε το νέο πλαίσιο μεταρρυθμίσεων για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για έναν «συνολικό κώδικα» και όχι για μία απλή νομοθετική τακτοποίηση εκκρεμοτήτων.
Αναφερόμενος στην κατάργηση του δεύτερου γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών, ο κ. Λιβάνιος υποστήριξε ότι το υφιστάμενο σύστημα οδηγούσε σε μειωμένη συμμετοχή και ευκαιριακές συνεργασίες.
Για το ζήτημα της μητροπολιτικής διοίκησης, σημείωσε ότι παραμένει ανοιχτό κυρίως για την Αττική και τη Θεσσαλονίκη, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικών αλλαγών στη δομή της πρωτοβάθμιας αυτοδιοίκησης στα δύο μεγάλα πολεοδομικά συγκροτήματα.
Τα οικονομικά των δήμων και οι ΚΑΠ
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο υπουργός στα οικονομικά των δήμων, τονίζοντας ότι οι Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι (ΚΑΠ) αυξήθηκαν κατά 1,1 δισ. ευρώ από το 2019 μέχρι σήμερα, φτάνοντας τα 2,9 δισ. ευρώ.
Όπως ανέφερε, η μηνιαία δόση των ΚΑΠ ανέρχεται πλέον στα 164 εκατ. ευρώ, έναντι 125 εκατ. ευρώ το 2023.
Παράλληλα, έκανε λόγο για τη δημιουργία ειδικού αποθεματικού για φυσικές καταστροφές, ώστε οι δήμοι να μπορούν να ανταποκρίνονται άμεσα σε έκτακτες ανάγκες.
Κυρίζογλου: «Σημαντική θεσμική τομή»
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, ενημέρωσε το διοικητικό συμβούλιο ότι έχει ήδη αποσταλεί προς τις Περιφερειακές Ενώσεις Δήμων (ΠΕΔ) και τα μέλη του ΔΣ αναλυτική καταγραφή των θέσεων που έχουν ενσωματωθεί στο σχέδιο νόμου, αλλά και όσων παραμένουν υπό διεκδίκηση.
Όπως υπογράμμισε, σημαντικός αριθμός προτάσεων της ΚΕΔΕ έχει ήδη υιοθετηθεί, κάτι που – όπως είπε – αποδεικνύει τη συμβολή της αυτοδιοίκησης στη διαμόρφωση του νέου θεσμικού πλαισίου.
Ο κ. Κυρίζογλου χαρακτήρισε τον νέο κώδικα «σημαντική θεσμική τομή», επισημαίνοντας ότι επιχειρεί να ενοποιήσει το κατακερματισμένο νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της αυτοδιοίκησης.
Παράλληλα, συνέδεσε τη συζήτηση για τον νέο κώδικα με την επικείμενη συνταγματική αναθεώρηση, τονίζοντας:
«Ο νέος κώδικας δεν είναι το τέλος της διαδρομής. Είναι όμως ένα σημαντικό βήμα για να διεκδικήσουμε τις αναγκαίες αλλαγές που θα κατοχυρώσουν ουσιαστικά την πλήρη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των δήμων».
Οι θετικές διατάξεις που ξεχώρισε η ΚΕΔΕ
Μεταξύ των θετικών σημείων του σχεδίου νόμου, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ ανέδειξε:
την πλήρη κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας (ΕΧΤΑ),
την ενσωμάτωση του πρόσθετου πρωτοκόλλου για τη συμμετοχή των πολιτών στις υποθέσεις των ΟΤΑ,
τη θεσμική θωράκιση της δημοτικής περιουσίας,
καθώς και τη διατήρηση του ισχύοντος πλαισίου καθορισμού των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων.
Σφοδρή επίθεση Δούκα για το άρθρο 730
Σκληρή κριτική στον νέο κώδικα άσκησε ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, ο οποίος έκανε λόγο για διατάξεις που υπονομεύουν τη διοικητική αυτοτέλεια των δήμων και αλλοιώνουν βασικές δημοκρατικές αρχές.
Ο κ. Δούκας εστίασε κυρίως στο άρθρο 730, ζητώντας την άμεση απόσυρσή του. Όπως ανέφερε, η διάταξη προβλέπει ότι υπηρεσιακοί παράγοντες των υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών θα παρίστανται υποχρεωτικά στα δικαστήρια για υποθέσεις εργαζομένων στους δήμους, υπερασπιζόμενοι απολύσεις ακόμη και όταν τα δημοτικά συμβούλια έχουν αποφασίσει ομόφωνα ότι οι εργαζόμενοι καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες.
«Είναι ευθεία καταστρατήγηση του Συντάγματος και των λίγων ψηγμάτων διοικητικής αυτοτέλειας που έχουν απομείνει», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι ο νέος κώδικας ενισχύει τον κρατικό έλεγχο αντί της αποκέντρωσης, ενώ εξέφρασε την αντίθεσή του και στην κατάργηση του δεύτερου γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών.
Όπως είπε, η εισαγωγή της «ψήφου δεύτερης επιλογής» μπορεί να οδηγήσει ακόμη και στην εκλογή δημάρχων με ποσοστά κάτω του 30%, κάνοντας λόγο για «νομιμοποίηση των λαγών και της συνδιαλλαγής».
Παρέμβαση της ΠΟΕ-ΟΤΑ
Έντονη ήταν και η παρέμβαση της ΠΟΕ-ΟΤΑ στη συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της ΚΕΔΕ.
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας, Νίκος Τράκας, επικεντρώθηκε στις διατάξεις των άρθρων 730 και 138, υποστηρίζοντας ότι προωθούν τη λογική της λεγόμενης «διάταξης Βορίδη», η οποία υποχρεώνει τους δήμους να ασκούν εφέσεις κατά συμβασιούχων που διεκδικούν τη μονιμοποίησή τους.
Όπως ανέφερε, περίπου 20.000 εργαζόμενοι βρίσκονται με ασφαλιστικά μέτρα και αντιμέτωποι με τον κίνδυνο απόλυσης.
«Στο σπίτι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης εξυπηρετούμε τις κοινωνίες. Ποιο είναι το Υπουργείο Εσωτερικών και το Υπουργείο Οικονομικών; Έδωσε το Υπουργείο Οικονομικών λεφτά ποτέ για συμβασιούχους;», δήλωσε σε έντονο ύφος.
Αντιδράσεις και από Πελετίδη – Κωνσταντέλλο
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο δήμαρχος Πατρέων, Κώστας Πελετίδης, ζητώντας την κατάργηση των δύο επίμαχων άρθρων.
Την αντίθεσή του στις συγκεκριμένες διατάξεις εξέφρασε και ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, επαναλαμβάνοντας τη διαφωνία της Ένωσης με τη λεγόμενη «διάταξη Βορίδη».
Από την πλευρά του, ο Α’ Αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, υποστήριξε ότι εγείρονται ζητήματα θεσμικής παρέμβασης στη Δικαιοσύνη.
«Δημιουργεί ένα θεσμικό ολίσθημα, γιατί δείχνει και μια έλλειψη εμπιστοσύνης στην ελληνική Δικαιοσύνη», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Η απάντηση Λιβάνιου και η «σιωπή» για τα άρθρα
Παρά τις αντιδράσεις που διατυπώθηκαν από διαφορετικές πλευρές του αυτοδιοικητικού φάσματος, ο υπουργός Εσωτερικών δεν απάντησε επί της ουσίας στα επιχειρήματα που διατυπώθηκαν για τα άρθρα 730 και 138.
Ο Θεόδωρος Λιβάνιος επέλεξε να σχολιάσει κυρίως την τοποθέτηση του δημάρχου Αθηναίων, αναφέροντας:
«Διάβασα και τώρα μία δήλωση πως ο δήμος Αθηναίων δεν συζητά αν δεν αποσυρθεί το άρθρο 730 για τον Κώδικα, το οποίο είναι εξαιρετικά λυπηρό για ένα μεγάλο θεσμικό βήμα της αυτοδιοίκησης».
Παράλληλα, υπενθύμισε ότι ο νόμος 3812 του 2009 δημιούργησε – όπως είπε – το μεγάλο πρόβλημα με τους συμβασιούχους.
