Επιστολή στα Υπουργεία Εσωτερικών και Παιδείας προειδοποιεί για σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία των σχολείων
Με κοινή επιστολή τους προς τους υπουργούς Εσωτερικών και Παιδείας, οι δήμαρχοι Αθηναίων Χάρης Δούκας Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, Πειραιά Γιάννης Μώραλης, Περιστερίου Ανδρέας Παχατουρίδης και Ιωαννιτών Θωμάς Μπέγκας, εκφράζουν την έντονη αντίθεσή τους στην προωθούμενη κατάργηση των σχολικών επιτροπών, όπως αυτή προβλέπεται στο άρθρο 31 του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου του Υπουργείου Εσωτερικών. Οι πέντε δήμαρχοι ζητούν την απόσυρση της σχετικής διάταξης, υπογραμμίζοντας ότι η μέχρι σήμερα εμπειρία έχει αποδείξει τον κρίσιμο ρόλο των σχολικών επιτροπών στη στήριξη της καθημερινής λειτουργίας των σχολικών μονάδων.
Όπως επισημαίνουν, οι σχολικές επιτροπές είχαν την ευθύνη της διαχείρισης των οικονομικών πόρων των σχολείων, την κάλυψη λειτουργικών αναγκών και την άμεση αντιμετώπιση προβλημάτων σε τοπικό επίπεδο. Η απομάκρυνση της οικονομικής διαχείρισης από τη σχολική μονάδα, σύμφωνα με τους δημάρχους, έχει ήδη προκαλέσει ανησυχίες σε φορείς της εκπαίδευσης, συλλόγους γονέων αλλά και στην Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας, καθώς οδηγεί σε μειωμένη ευελιξία, καθυστερήσεις και αποδυνάμωση της συμμετοχής γονέων και εκπαιδευτικών.
Οι ανησυχίες αυτές, τονίζουν, δεν είναι θεωρητικές αλλά επιβεβαιώνονται από την κατάσταση που επικρατεί σε δήμους οι οποίοι εδώ και περίπου ενάμιση χρόνο λειτουργούν χωρίς σχολικές επιτροπές. Η μεταφορά των αρμοδιοτήτων στην κεντρική διοικητική δομή των δήμων έχει δημιουργήσει, όπως αναφέρουν, ένα καθεστώς έντονου συγκεντρωτισμού, αυξημένης γραφειοκρατίας και σοβαρών καθυστερήσεων στην υλοποίηση ακόμη και απλών διοικητικών ενεργειών, απαραίτητων για την αντιμετώπιση καθημερινών προβλημάτων σε σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα έκτακτα και επείγοντα ζητήματα που συχνά προκύπτουν στις σχολικές μονάδες και δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μέσα από χρονοβόρες διαδικασίες. Σύμφωνα με τους δημάρχους, η ευελιξία που παρείχαν οι σχολικές επιτροπές επέτρεπε την άμεση λήψη αποφάσεων και την ταχεία επίλυση προβλημάτων, στοιχείο κρίσιμο για την εύρυθμη λειτουργία των σχολείων. Ακόμη πιο πιεστικές χαρακτηρίζονται οι ανάγκες των ειδικών σχολείων, όπου η φύση της εκπαιδευτικής διαδικασίας απαιτεί συχνά γρήγορες και αποτελεσματικές παρεμβάσεις.
Πρόσθετο προβληματισμό προκαλεί, σύμφωνα με την επιστολή, το γεγονός ότι η εφαρμογή της διάταξης για την κατάργηση των σχολικών επιτροπών προβλέπεται από την 1η Αυγούστου 2026, τη στιγμή που εκκρεμούν συνολικότερες ρυθμίσεις για την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Οι δήμαρχοι επισημαίνουν ότι αναμένεται το νομοσχέδιο για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το οποίο δεν έχει ακόμη τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, γεγονός που δημιουργεί θεσμική ασάφεια και ανασφάλεια στον σχεδιασμό.
Με βάση τα παραπάνω, οι πέντε δήμαρχοι ζητούν την άμεση απόσυρση της επίμαχης διάταξης, τη διατήρηση των σχολικών επιτροπών στους δήμους όπου εξακολουθούν να λειτουργούν και τη δυνατότητα ανασύστασής τους, με αποφάσεις των δημοτικών συμβουλίων, σε όσους δήμους έχουν ήδη καταργηθεί. Όπως τονίζουν, πρόκειται για μια αναγκαία προϋπόθεση ώστε να διασφαλιστεί η αποτελεσματική λειτουργία των σχολείων και η άμεση ανταπόκριση στις ανάγκες της εκπαιδευτικής κοινότητας.
Ολόκληρη η κοινή επιστολή έχει ως εξής:
Κύριοι Υπουργοί,
Το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών που κατατέθηκε για διαβούλευση, με τίτλο «Ρυθμίσεις για το ανθρώπινο δυναμικό του δημοσίου τομέα, τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών, την ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το Εθνικό Μητρώο Ζώων Συντροφιάς και λοιπές διατάξεις» στο άρθρο 31 προβλέπει την κατάργηση των σχολικών επιτροπών.
Οι σχολικές επιτροπές, μέχρι σήμερα, είχαν την ευθύνη για τη διαχείριση των οικονομικών πόρων των σχολικών μονάδων, την κάλυψη λειτουργικών αναγκών και τη στήριξη της καθημερινής λειτουργίας των σχολείων σε τοπικό επίπεδο.
Πολλοί φορείς της εκπαίδευσης, σύλλογοι Γονέων, και η ΚΕΔΕ, έχουν εκφράσει ανησυχίες ότι η απομάκρυνση της οικονομικής διαχείρισης από το επίπεδο της σχολικής μονάδας μπορεί να οδηγήσει σε καθυστερήσεις, μειωμένη ευελιξία και αποδυνάμωση του ρόλου των γονέων και των εκπαιδευτικών.
Οι ανησυχίες αυτές επιβεβαιώθηκαν από την κατάσταση που επικρατεί στους δήμους, οι οποίοι εδώ και 1,5 χρόνο είναι χωρίς σχολικές επιτροπές. Έχει δημιουργηθεί ένα καθεστώς άκρατου συγκεντρωτισμού με τη μεταφορά του αντικειμένου των σχολικών επιτροπών στην κεντρική μονάδα του δήμου, περιττής γραφειοκρατίας και σοβαρών καθυστερήσεων στις διαδικασίες διεκπεραίωσης των απαραίτητων διοικητικών ενεργειών για την αντιμετώπιση των καθημερινών προβλημάτων λειτουργίας των σχολείων της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Σημαντικά έκτακτα θέματα που αφορούν στις σχολικές μονάδες είναι τόσο επείγοντα που δεν μπορούν να λυθούν μέσα από τις χρονοβόρες διαδικασίες, ενώ η ευελιξία των σχολικών επιτροπών έδινε γρήγορα τις απαιτούμενες λύσεις.
Σημειώνουμε ιδιαίτερα τις περιπτώσεις των ειδικών σχολείων, τα οποία λόγω της φύσης τους, οι ανάγκες τους είναι ιδιαιτέρως επείγουσες και συχνά η εύρυθμη λειτουργία τους απαιτεί γρήγορη και αποτελεσματική παρέμβαση.
Το γεγονός ότι η συγκεκριμένη διάταξη στο υπό διαβούλευση ανωτέρω νομοσχέδιο προβλέπεται να εφαρμοστεί από την 1η Αυγούστου του 2026, δημιουργεί επιπλέον προβληματισμούς, καθόσον είναι σε εκκρεμότητα σχετικές ρυθμίσεις που θα συμπεριληφθούν στο πολυαναμενόμενο νομοσχέδιο για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το οποίο αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση.
Ζητάμε την απόσυρση της εν λόγω διάταξης και τη διατήρηση των Σχολικών Επιτροπών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στους δήμους που ήδη λειτουργούν, και τη δυνατότητα ανασύστασης στους Δήμους στους οποίους έχουν καταργηθεί, με αποφάσεις των Δημοτικών Συμβουλίων.
Με εκτίμηση,
Χάρης Δούκας, Δήμαρχος Αθηναίων,
Στέλιος Αγγελούδης, Δήμαρχος Θεσσαλονίκης
Γιάννης Μώραλης, Δήμαρχος Πειραιά
Ανδρέας Παχατουρίδης, Δήμαρχος Περιστερίου
Θωμάς Μπέγκας, Δήμαρχος Ιωαννιτών
