Μανιφέστο για «Προϋπολογισμό Δημοκρατίας» και νέα συμφωνία συνεργασίας S&D–PES με έμφαση στην Αυτοδιοίκηση.
Ένα ευρωπαϊκό πολιτικό πλαίσιο με επίκεντρο τις πόλεις, την κοινωνική συνοχή και την ενεργότερη συμμετοχή της Αυτοδιοίκησης στη λήψη αποφάσεων παρουσίασε στην Αθήνα ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, ανοίγοντας τις εργασίες της συνάντησης του PES «Democracy at its Roots».
Στο ίδιο πολιτικό μήκος κύματος κινήθηκε και η Συμφωνία Ενισχυμένης Πολιτικής Συνεργασίας που υπέγραψαν στο Δημαρχείο Αθηνών οι επικεφαλής των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και του PES στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών.
Η «δημοκρατία της καθημερινότητας»
Ο Χάρης Δούκας συνέδεσε τις μεγάλες ευρωπαϊκές προκλήσεις με την καθημερινή ζωή των πολιτών, θέτοντας στο επίκεντρο τη στεγαστική κρίση, την ακρίβεια, τις κοινωνικές ανισότητες, την ενεργειακή ανασφάλεια, την κλιματική κρίση και το αίσθημα απομάκρυνσης των πολιτών από τα κέντρα λήψης αποφάσεων.
Κεντρική θέση της ομιλίας του ήταν ότι η δημοκρατία δεν εξαντλείται στις εκλογές ή στις αποφάσεις των ευρωπαϊκών θεσμών, αλλά δοκιμάζεται καθημερινά στις γειτονιές, στα σχολεία, στα νοσοκομεία, στις κοινωνικές υπηρεσίες και στους δήμους. Εκεί, όπως υπογράμμισε, οι πολίτες διαπιστώνουν εάν οι θεσμοί μπορούν πράγματι να βελτιώσουν τη ζωή τους.
Ως βασική προοδευτική προτεραιότητα έθεσε την αποκατάσταση της «δημοκρατίας της καθημερινότητας», σημειώνοντας ότι η ενίσχυση της Ακροδεξιάς δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ούτε με ηθική καταδίκη των ψηφοφόρων ούτε με υιοθέτηση της πολιτικής ατζέντας της Δεξιάς.
Παράλληλα, τόνισε ότι οι προοδευτικές δυνάμεις δεν μπορούν να περιορίζονται στην υπεράσπιση ενός status quo που δεν πείθει πλέον μεγάλα τμήματα των ευρωπαϊκών κοινωνιών.
«Η απάντησή μας πρέπει να είναι πολιτική, κοινωνική και απολύτως συγκεκριμένη: να ξανακάνουμε τη δημοκρατία αποτελεσματική στην καθημερινή ζωή», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον δήμαρχο Αθηναίων, η νέα ευρωπαϊκή Δεξιά μετατρέπει την κοινωνική ανασφάλεια σε φόβο, τον φόβο σε θυμό και τον θυμό σε πολιτική δύναμη, στρέφοντάς τον όχι προς τα κέντρα συγκέντρωσης πλούτου και ισχύος, αλλά προς τους πιο ευάλωτους, όπως τον μετανάστη, τη μειονότητα, τον διαφορετικό και τον κοινωνικά αδύναμο.
Ασφάλεια πέρα από τα σύνορα και τους εξοπλισμούς
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Χάρης Δούκας και στη διεύρυνση της έννοιας της ασφάλειας. Όπως υποστήριξε, μια ασφαλής Ευρώπη οφείλει να προστατεύει όχι μόνο τα σύνορά της αλλά και τους ανθρώπους της.
Η στρατιωτική ισχύς, σημείωσε, είναι αναγκαία, αλλά δεν αρκεί για να καταστήσει τις ευρωπαϊκές κοινωνίες πραγματικά ανθεκτικές.
«Ένα άρμα μάχης δεν μπορεί να κάνει μια πόλη οικονομικά προσιτή. Ένα αμυντικό σύστημα δεν μπορεί να προστατεύσει μια γειτονιά από έναν ακραίο καύσωνα. Ένας εξοπλισμός δεν μπορεί να εξασφαλίσει σπίτι σε έναν νέο άνθρωπο, φροντίδα σε έναν ηλικιωμένο ή ίσες ευκαιρίες σε ένα παιδί», τόνισε.
Με αυτή την προσέγγιση, ενέταξε τη στέγη, την κοινωνική συνοχή, την πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες, την ενεργειακή ασφάλεια και την κλιματική ανθεκτικότητα στον πυρήνα μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής πολιτικής ασφάλειας.
Κεντρικός ρόλος για δήμους και περιφέρειες
Βασικό μέρος της τοποθέτησής του αφορούσε τον ρόλο της Τοπικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης.
Ο Χάρης Δούκας υπογράμμισε ότι οι δήμοι και οι περιφέρειες δεν αποτελούν απλούς διοικητικούς μηχανισμούς εφαρμογής αποφάσεων που λαμβάνονται αλλού, αλλά τους δημοκρατικούς θεσμούς που βρίσκονται πιο κοντά στον πολίτη και το πρώτο πολιτικό επίπεδο στο οποίο κάθε μεγάλη ευρωπαϊκή ιδέα καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να λειτουργήσει.
Στις πόλεις, όπως ανέφερε, αντιμετωπίζονται η στεγαστική κρίση και οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, οργανώνεται η κοινωνική φροντίδα, εφαρμόζεται η πράσινη μετάβαση και κρίνεται εάν η ψηφιακή αλλαγή θα υπηρετήσει τον άνθρωπο ή θα δημιουργήσει νέες ανισότητες.
Για τον λόγο αυτό ζήτησε μόνιμη και ουσιαστική συμμετοχή της Τοπικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών πολιτικών.
«Όχι επειδή ζητούμε περισσότερη εξουσία για τους δημάρχους. Αλλά επειδή απαιτούμε περισσότερη δημοκρατία για τους πολίτες», ανέφερε.
«Προϋπολογισμός Δημοκρατίας» για την Ευρώπη
Σημαντικό μέρος της ομιλίας του αφορούσε και τη διαπραγμάτευση για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την οποία παρουσίασε ως βαθιά πολιτική σύγκρουση για το μέλλον της Ευρώπης.
Ο δήμαρχος Αθηναίων υποστήριξε ότι οι νέες ευρωπαϊκές προτεραιότητες δεν μπορούν να χρηματοδοτηθούν μέσω της αποδυνάμωσης της Πολιτικής Συνοχής, της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, των πόλεων, των περιφερειών και των κοινωνικών πολιτικών.
Στο πλαίσιο αυτό παρουσίασε συγκεκριμένες διεκδικήσεις:
- ευρωπαϊκό προϋπολογισμό ύψους τουλάχιστον 1,38% του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος της ΕΕ,
- χρηματοδότηση από γνήσιους και προοδευτικούς ίδιους πόρους,
- αποτροπή αδικαιολόγητων περικοπών στην Πολιτική Συνοχής και στην αγροτική ανάπτυξη,
- καθιέρωση της αρχής «καμία βλάβη στη συνοχή» ως δεσμευτικού κανόνα για τις ευρωπαϊκές πολιτικές,
- υποχρεωτική εδαφική διάσταση στα εθνικά σχέδια, με σεβασμό στις αρμοδιότητες πόλεων και περιφερειών,
- διάθεση τουλάχιστον 20% των εθνικών και περιφερειακών σχεδίων για ολοκληρωμένες στρατηγικές τοπικής ανάπτυξης,
- άμεση πρόσβαση των πόλεων στα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία.
Τις παραπάνω προτάσεις συμπύκνωσε στην έννοια ενός «Προϋπολογισμού Δημοκρατίας», ο οποίος δεν θα αξιολογείται μόνο από το συνολικό του ύψος, αλλά και από το κατά πόσο ενισχύει την κοινωνική συνοχή, τη συμμετοχή των πολιτών και τη δυνατότητα των τοπικών κοινωνιών να διαμορφώνουν το μέλλον τους.
Η πρωτοβουλία «ΠΑΡΕ ΘΕΣΗ»
Παράλληλα, ο Χάρης Δούκας παρουσίασε την πανευρωπαϊκή πρωτοβουλία «ΠΑΡΕ ΘΕΣΗ», μέσω της οποίας δήμαρχοι, περιφερειάρχες, αιρετοί, κοινωνικοί φορείς και πολίτες καλούνται να συνυπογράψουν το αίτημα για έναν ευρωπαϊκό «Προϋπολογισμό Δημοκρατίας».
Στόχος είναι η συγκρότηση μιας μεγάλης ευρωπαϊκής συμμαχίας πόλεων και πολιτών, η οποία θα μεταφέρει τη φωνή των τοπικών κοινωνιών στα θεσμικά όργανα της ΕΕ πριν από τη λήψη των κρίσιμων αποφάσεων για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο.
Ο δήμαρχος Αθηναίων κάλεσε, ταυτόχρονα, τις ευρωπαϊκές προοδευτικές δυνάμεις να οικοδομήσουν έναν νέο προοδευτισμό, δημοκρατικό και πράσινο, ριζοσπαστικό στις επιδιώξεις και ρεαλιστικό στις λύσεις, ο οποίος δεν θα αποφεύγει τη συζήτηση για αναδιανομή του πλούτου και της ισχύος, θα υπερασπίζεται τα δημόσια αγαθά και θα συγκρούεται με συμφέροντα που, όπως είπε, «ιδιωτικοποιούν τα κέρδη και κοινωνικοποιούν το κόστος».
Συμφωνία S&D–PES στο Δημαρχείο Αθηνών
Το μήνυμα για ισχυρότερη σύνδεση της ευρωπαϊκής πολιτικής με τις πόλεις και τις περιφέρειες αποτυπώθηκε και θεσμικά στην Αθήνα, με την υπογραφή Συμφωνίας Ενισχυμένης Πολιτικής Συνεργασίας μεταξύ της Ομάδας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών (S&D) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και της Ομάδας του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος (PES) στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών.
Τη συμφωνία υπέγραψαν στο Δημαρχείο Αθηνών, παρουσία του Χάρη Δούκα, η πρόεδρος της Ομάδας S&D, Ιράτσε Γκαρθία Πέρεθ, και ο πρόεδρος της Ομάδας PES στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών, Λούκα Μενεσίνι.
Η συμφωνία προβλέπει στενότερη συνεργασία και στρατηγικό συντονισμό, κοινές πολιτικές πρωτοβουλίες και ενίσχυση της εξωστρέφειας των δύο ομάδων, τόσο σε πολιτικό όσο και σε επικοινωνιακό επίπεδο.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται σε θέματα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών, με αιχμή τη στεγαστική κρίση, την Πολιτική Συνοχής και τη συζήτηση για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Γκαρθία Πέρεθ: «Δεν μπορείς να κάνεις περισσότερα με λιγότερα χρήματα»
Στην ανάγκη ισχυρότερης ευρωπαϊκής απάντησης στις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πολίτες αναφέρθηκε η Ιράτσε Γκαρθία Πέρεθ, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην κλιματική αλλαγή, στη χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών πολιτικών και στο στεγαστικό.
Με αφορμή και τις πυρκαγιές, επισήμανε ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δεν αποτελούν πλέον πρόβλημα μόνο του ευρωπαϊκού Νότου αλλά ολόκληρης της Ευρώπης, η οποία οφείλει, όπως είπε, να δράσει και να προετοιμαστεί καλύτερα.
Ξεκαθάρισε, παράλληλα, ότι οι Σοσιαλιστές και Δημοκράτες δεν πρόκειται να στηρίξουν περικοπές στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
«Δεν μπορείς να κάνεις περισσότερα με λιγότερα χρήματα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η πρόεδρος της Ομάδας S&D στάθηκε επίσης στον ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών, επισημαίνοντας ότι βρίσκονται πιο κοντά στους πολίτες και γνωρίζουν καλύτερα τις ανάγκες τους.
«Αυτό που πρέπει να κάνουμε ως Σοσιαλδημοκράτες είναι να υπερασπιστούμε την ελπίδα απέναντι στον φόβο», σημείωσε, προσθέτοντας ότι στόχος είναι μια ισχυρή Ευρώπη που θα προστατεύει τις συντάξεις, τη δημόσια υγεία και τους μισθούς.
«Αυτή είναι η ευθύνη μας και γι’ αυτό πρέπει να συνεργαστούμε περισσότερο. Αυτός είναι και ο λόγος που υπογράφουμε αυτή τη συμφωνία», ανέφερε.
Μενεσίνι: «Όταν δρούμε μαζί, έχουμε αντίκτυπο»
Για μια «καλή ημέρα για την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία» έκανε λόγο από την πλευρά του ο Λούκα Μενεσίνι, επισημαίνοντας ότι η συμφωνία αποτυπώνει τη δέσμευση των δύο πλευρών να συνεργαστούν πιο συστηματικά.
«Έχουμε κοινούς αγώνες, κοινούς στόχους και κοινές αξίες και πρέπει να δουλέψουμε μαζί, σε κάθε επίπεδο, στηρίζοντας ο ένας τον άλλο», ανέφερε.
Όπως τόνισε, η συμφωνία «δεν είναι απλώς ένα χαρτί, αλλά μια σαφής πολιτική επιλογή», σε μια περίοδο κατά την οποία οι προοδευτικές δυνάμεις στην Ευρώπη βρίσκονται υπό πίεση και η Ακροδεξιά και η Δεξιά ενισχύονται.
Ως παράδειγμα των αποτελεσμάτων που μπορεί να φέρει η κοινή δράση ανέφερε το στεγαστικό.
«Δουλέψαμε πολύ για τη στέγαση και καταφέραμε να βάλουμε το θέμα στην ευρωπαϊκή ατζέντα. Όταν δρούμε μαζί, έχουμε αντίκτυπο», είπε, σημειώνοντας ότι στόχος είναι η ίδια συνεργασία να επεκταθεί και σε άλλα πεδία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η συμφωνία εκφράζει «τη φιλοδοξία να δουλέψουμε μαζί πολιτικά», αλλά και να ενισχύσουν οι δύο πλευρές τη συνεργασία τους σε επίπεδο επικοινωνίας.
Δούκας: Η ευρωπαϊκή πολιτική δεν μπορεί να μένει στις Βρυξέλλες
Καλωσορίζοντας τους δύο προέδρους στο Δημαρχείο Αθηνών, ο Χάρης Δούκας χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική τη συμφωνία και επανέλαβε την ανάγκη οι αποφάσεις που λαμβάνονται στις Βρυξέλλες να συνδέονται άμεσα με τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.
«Οι συντηρητικές πολιτικές πρέπει να σταματήσουν», ανέφερε, τονίζοντας ότι οι τοπικές κοινωνίες καλούνται να διαδραματίσουν κρίσιμο ρόλο και να «πάρουν πίσω τον έλεγχο».
Όπως σημείωσε, η ευρωπαϊκή πολιτική συζήτηση δεν μπορεί να περιορίζεται στις Βρυξέλλες, αλλά πρέπει να συνδέεται με όσα συμβαίνουν στις πόλεις και στις γειτονιές.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή του στο «Democracy at its Roots», απηύθυνε από την Αθήνα κάλεσμα πολιτικής συμμετοχής προς ολόκληρη την Ευρώπη:
«Η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη. Η δημοκρατία κατακτάται καθημερινά. Η δημοκρατία δυναμώνει όταν οι πολίτες έχουν φωνή, όταν οι πόλεις έχουν ρόλο και όταν η Ευρώπη δεν αφήνει κανέναν πίσω».