Ψήφισμα για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης - Ενστάσεις για ενίσχυση του κρατικού ελέγχου και ζητήματα αρμοδιοτήτων και χρηματοδότησης των ΟΤΑ
Ομόφωνα (με απουσία της παράταξης «Λαϊκή Συσπείρωση») ενέκρινε το Δημοτικό Συμβούλιο Πειραιά ψήφισμα σχετικά με τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κατά την 19η συνεδρίαση της 15ης Ιουνίου 2026, εκφράζοντας επιφυλάξεις για ρυθμίσεις που, όπως αναφέρει, ενισχύουν τον ρόλο της Κεντρικής Διοίκησης και επηρεάζουν τη λειτουργική αυτοτέλεια των Δήμων.
Ψήφισμα για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Κατά την 19η/15-6-2026 συνεδρίασή του, το Δημοτικό Συμβούλιο Πειραιά ενέκρινε ομόφωνα ψήφισμα σχετικά με τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος βρίσκεται προς ψήφιση στη Βουλή. Από τη συνεδρίαση είχε αποχωρήσει η δημοτική παράταξη «Λαϊκή Συσπείρωση».
Στο ψήφισμα επισημαίνεται ότι οι προτεινόμενες ρυθμίσεις επηρεάζουν το υφιστάμενο πλαίσιο διοικητικής και οικονομικής λειτουργίας των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ανησυχίες για ενίσχυση κρατικού ελέγχου
Το Δημοτικό Συμβούλιο αναφέρει ότι από τη συνολική αποτίμηση των διατάξεων προκύπτει ενίσχυση του ρυθμιστικού και ελεγκτικού ρόλου της Κεντρικής Διοίκησης, κυρίως ως προς την εποπτεία νομιμότητας των αποφάσεων των ΟΤΑ.
Όπως επισημαίνεται, η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να επηρεάσει τη λειτουργική αυτοτέλεια των Δήμων, όπως αυτή κατοχυρώνεται στα άρθρα 101 και 102 του Συντάγματος, καθώς και στον Ευρωπαϊκό Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας.
Διατάξεις για συμβασιούχους και αρμοδιότητες
Το ψήφισμα ζητά την επανεξέταση της διάταξης που αφορά τις δικαστικές υποθέσεις συμβασιούχων και την υποχρέωση άσκησης ενδίκων μέσων από τους Δήμους, επικαλούμενο ζητήματα εφαρμογής, διοικητικής επιβάρυνσης και ανάγκης ενιαίας αντιμετώπισης.
Παράλληλα, τονίζεται ότι η μεταφορά και κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ Κράτους και ΟΤΑ πρέπει να συνοδεύεται από επαρκείς πόρους, σύμφωνα με το άρθρο 102 του Συντάγματος, ενώ εκφράζεται προβληματισμός για την ανεπαρκή εξειδίκευση των όρων χρηματοδότησης.
Ζητήματα χρηματοδότησης και Πράσινου Ταμείου
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη διάταξη του άρθρου 44 του Ν. 5071/2023, η οποία –όπως σημειώνεται– διατηρεί ανώτατο πλαφόν στις αποδόσεις του κρατικού προϋπολογισμού προς την Αυτοδιοίκηση και μειώνει τη συνεισφορά του Πράσινου Ταμείου προς τους ΟΤΑ.
Ρόλος Δημοτικών Κοινοτήτων και αιρετών
Το Δημοτικό Συμβούλιο Πειραιά υπογραμμίζει την ανάγκη ενίσχυσης του ρόλου των Δημοτικών Κοινοτήτων ως θεσμικού εργαλείου αποκέντρωσης, με ουσιαστικές αρμοδιότητες και ενεργότερη συμμετοχή στον σχεδιασμό τοπικών πολιτικών.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο νέος Κώδικας δεν αντιμετωπίζει επαρκώς το ζήτημα της αναβάθμισης της καταστατικής θέσης των αιρετών, παρά την αυξημένη ευθύνη και φόρτο εργασίας τους.
Τέλος, το ψήφισμα αναγνωρίζει ως θετική τη νομοτεχνική κωδικοποίηση της νομοθεσίας για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, ωστόσο καταλήγει ότι το συνολικό σχέδιο δεν συνιστά πλήρη αποκέντρωση αρμοδιοτήτων και πόρων, αλλά διαμορφώνει –όπως αναφέρεται– ένα πιο συγκεντρωτικό μοντέλο με ενισχυμένο κρατικό έλεγχο.
