Δημοσιεύθηκε η υπουργική απόφαση με τις επιλέξιμες δαπάνες, τα δικαιολογητικά και την προθεσμία υποβολής αιτήσεων
Νέο πρόγραμμα επιχορήγησης, συνολικού προϋπολογισμού 20 εκατ. ευρώ, ενεργοποιεί το Υπουργείο Εσωτερικών για την εξόφληση απλήρωτων υποχρεώσεων Δήμων και Περιφερειών που προκύπτουν από τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις και διαταγές πληρωμής. Η σχετική απόφαση του υπουργού Εσωτερικών Θεόδωρου Λιβάνιου δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, με καταληκτική ημερομηνία υποβολής αιτημάτων την 20ή Απριλίου 2027, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα έχουν εξαντληθεί νωρίτερα τα διαθέσιμα κονδύλια.
Ποιες οφειλές Δήμων και Περιφερειών χρηματοδοτούνται
Το πρόγραμμα θεσπίζεται με την υπ’ αριθ. 64457 υπουργική απόφαση (ΦΕΚ Β΄ 6842/16.11.2026) και χρηματοδοτείται από τα διαθέσιμα του «Λογαριασμού Οικονομικής Ενίσχυσης ΟΤΑ», που τηρείται στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων.
Σύμφωνα με την απόφαση, επιλέξιμες είναι αποκλειστικά οι απλήρωτες υποχρεώσεις που απορρέουν από δικαστικές αποφάσεις και διαταγές πληρωμής οι οποίες κατέστησαν τελεσίδικες από τις 12 Δεκεμβρίου 2025 έως τις 9 Νοεμβρίου 2026.
Η επιχορήγηση καλύπτει απαιτήσεις που προέρχονται από:
- Προμήθειες αγαθών.
- Παροχή υπηρεσιών.
- Εκτέλεση έργων.
- Αποζημιώσεις από αδικοπραξία.
Στα επιλέξιμα ποσά περιλαμβάνονται επίσης οι παρεπόμενες απαιτήσεις και οι δικαστικές δαπάνες που συνδέονται με τις συγκεκριμένες υποχρεώσεις.
Η απόφαση βασίζεται, μεταξύ άλλων, στο άρθρο 385 του Ν. 5354/2026 και στο άρθρο 537 του Ν. 5314/2026, που αφορά τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Για την ενεργοποίηση του προγράμματος ελήφθησαν επίσης υπόψη η εισήγηση της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και Αναπτυξιακής Πολιτικής της 10ης Νοεμβρίου 2026 και τα διαθέσιμα του σχετικού λογαριασμού.
Όπως διευκρινίζεται στο ΦΕΚ, η χρηματοδότηση δεν προκαλεί πρόσθετη δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.
Ποιες δικαστικές απαιτήσεις εξαιρούνται
Το πρόγραμμα δεν καλύπτει το σύνολο των δικαστικά αναγνωρισμένων οφειλών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ειδικότερα, εξαιρούνται απαιτήσεις που προκύπτουν από:
- Εργατικές διαφορές.
- Αναγκαστικές απαλλοτριώσεις.
- Επιστροφή εισπραχθέντων τελών και δικαιωμάτων.
- Δανειακές υποχρεώσεις.
- Δημοσιονομικές διορθώσεις και ανακτήσεις.
Εκτός χρηματοδότησης παραμένουν επίσης απαιτήσεις που αναγνωρίζονται με συμβολαιογραφικά έγγραφα, ενδοδικαστικούς ή εξωδικαστικούς συμβιβασμούς και άλλους αντίστοιχους εκτελεστούς τίτλους.
Εξαίρεση προβλέπεται για τις αποφάσεις που εκδίδονται κατ’ εφαρμογή του άρθρου 126Β του Ν. 2717/1999, σχετικά με την ενδοδικαστική συμβιβαστική επίλυση διαφορών από αγωγές για απαιτήσεις που απορρέουν από δημόσιες συμβάσεις.
Δεν χρηματοδοτούνται, ακόμη, απαιτήσεις από τελεσίδικες αποφάσεις όταν υπάρχει αντίθετη νομολογία ανώτατου δικαστηρίου ως προς τη νομική βασιμότητά τους.
Για τη διαπίστωση τέτοιας αντίθετης νομολογίας, η αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Εσωτερικών μπορεί να ζητήσει τη γνώμη του οικείου γραφείου του Νομικού Συμβούλου του Κράτους.
Αιτήσεις έως τις 20 Απριλίου 2027 – Προτεραιότητα στα πρώτα αιτήματα
Η διαδικασία υποβολής αιτημάτων ξεκίνησε στις 16 Νοεμβρίου 2026, με τη δημοσίευση της υπουργικής απόφασης.
Ως καταληκτική ημερομηνία ορίζεται η 20ή Απριλίου 2027. Ωστόσο, προβλέπεται δυνατότητα πρόωρης λήξης της διαδικασίας, εφόσον εξαντληθεί ο συνολικός προϋπολογισμός των 20 εκατ. ευρώ.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ο τρόπος αξιολόγησης των αιτημάτων, καθώς η απόφαση ορίζει ότι εξετάζονται αυτοτελώς και με σειρά προτεραιότητας, βάσει της ημερομηνίας καταχώρισής τους στο πρωτόκολλο εισερχομένων του Υπουργείου Εσωτερικών.
Η χρηματοδότηση συνεχίζεται μέχρι την εξάντληση των διαθέσιμων πόρων.
Κατά συνέπεια, η έγκαιρη πρωτοκόλληση του αιτήματος αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τους Δήμους και τις Περιφέρειες που επιδιώκουν να ενταχθούν στο πρόγραμμα.
Τα δικαιολογητικά που πρέπει να υποβάλουν οι ΟΤΑ
Για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα απαιτείται η υποβολή αιτήματος επιχορήγησης, υπογεγραμμένου από τον δήμαρχο ή τον περιφερειάρχη και τον ασκούντα χρέη προϊσταμένου των Οικονομικών Υπηρεσιών.
Το αίτημα συντάσσεται σύμφωνα με το Υπόδειγμα 1 του Παραρτήματος της υπουργικής απόφασης και συνοδεύεται από:
- Αναλυτική κατάσταση δικαστικών αποφάσεων και διαταγών πληρωμής, σύμφωνα με το Υπόδειγμα 2.
- Αντίγραφα των τελεσίδικων δικαστικών αποφάσεων και διαταγών πληρωμής.
- Πιστοποιητικά περί μη άσκησης ενδίκων μέσων από τα αρμόδια δικαστήρια, σύμφωνα με τις διατάξεις της Πολιτικής ή Διοικητικής Δικονομίας.
Για τις αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις δεν απαιτείται η προσκόμιση πιστοποιητικού περί μη άσκησης ενδίκων μέσων.
Η υποβολή πραγματοποιείται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, στη διεύθυνση [email protected], προς τη Διεύθυνση Οικονομικής και Αναπτυξιακής Πολιτικής – Τμήμα Επιχορηγήσεων Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών.
Κατά την αξιολόγηση, η αρμόδια υπηρεσία μπορεί να ζητήσει πρόσθετα στοιχεία τεκμηρίωσης, αποφάσεις συλλογικών οργάνων ή άλλα συμπληρωματικά δικαιολογητικά.
Πώς εγκρίνονται οι επιχορηγήσεις και καταβάλλονται τα χρήματα
Η Διεύθυνση Οικονομικής και Αναπτυξιακής Πολιτικής αξιολογεί τα αιτήματα και εισηγείται στον υπουργό Εσωτερικών την έγκριση ή την απόρριψη της επιχορήγησης.
Μετά την έκδοση της σχετικής υπουργικής απόφασης και την κοινοποίησή της, ο δικαιούχος Δήμος ή η Περιφέρεια υποχρεούται να εγγράψει άμεσα το ποσό της έκτακτης επιχορήγησης στον προϋπολογισμό του, μέσω αναμόρφωσης.
Για την εξόφληση των οφειλών, οι επιχορηγούμενοι φορείς συμπληρώνουν τον ειδικό πίνακα «Εντολή Εξόφλησης», σύμφωνα με τα Υποδείγματα 3Α και 3Β του Παραρτήματος.
Ο πίνακας, μαζί με διαβιβαστικό έγγραφο, αποστέλλεται:
- Σε σαρωμένη μορφή PDF: [email protected]
- Σε επεξεργάσιμη μορφή Excel: [email protected]
Ο πίνακας επέχει θέση εντολής εξόφλησης.
Αφού ελεγχθούν τα στοιχεία, το Υπουργείο Εσωτερικών εκδίδει χρηματική εντολή πληρωμής προς το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, σε βάρος του λογαριασμού «ΥΠΕΣ – ΚΑΠ για Δικαστικές Αποφάσεις», μετά από ισόποση μεταφορά χρημάτων από τον Λογαριασμό Οικονομικής Ενίσχυσης ΟΤΑ.
Το καθαρό ποσό καταβάλλεται απευθείας στον τελικό δικαιούχο, χωρίς να μεσολαβεί η καταβολή του στον Δήμο ή στην Περιφέρεια.
Αντίθετα, τα ποσά που αφορούν κρατήσεις και παρακρατήσεις μεταφέρονται στον επιχορηγούμενο ΟΤΑ, προκειμένου να αποδοθούν άμεσα.
Μετά την ολοκλήρωση της πληρωμής και βάσει του σχετικού αποσπάσματος κίνησης λογαριασμού (extrait) του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, πραγματοποιείται η απαιτούμενη λογιστική τακτοποίηση από τον φορέα.
Κατά τα λοιπά, ακολουθείται η συνήθης διαδικασία εκκαθάρισης και ενταλματοποίησης δαπανών.
Υποχρεωτικές ενημερότητες και ολοκλήρωση του προγράμματος
Για τη νομιμότητα των πληρωμών απαιτείται οι τελικοί δικαιούχοι να διαθέτουν φορολογική, ασφαλιστική και δημοτική ενημερότητα σε ισχύ κατά την ημέρα καταβολής των χρημάτων.
Η προϋπόθεση αφορά την πληρωμή που πραγματοποιείται απευθείας από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων.
Ως ημερομηνία ολοκλήρωσης του προγράμματος ορίζεται η 31η Μαρτίου 2028.
Τυχόν ποσά επιχορηγήσεων που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί έως τότε επιστρέφουν στον Λογαριασμό Οικονομικής Ενίσχυσης ΟΤΑ.
Η υπουργική απόφαση ισχύει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ενώ διευκρινίζεται ότι η συγκεκριμένη διαδικασία δεν υπάγεται στις περιπτώσεις υποχρεωτικής καταχώρισης στο Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών (ΕΜΔΔ – Μίτος).