Τουλάχιστον 212 θάνατοι στην Ισπανία αποδίδονται στον καύσωνα, ενώ Γαλλία και Βρετανία καταγράφουν ιστορικά υψηλές θερμοκρασίες
Σε ασφυκτικό κλοιό καύσωνα βρίσκεται μεγάλο μέρος της Ευρώπης, με τις υψηλές θερμοκρασίες να προκαλούν εκατοντάδες θανάτους, να καταρρίπτουν ιστορικά ρεκόρ και να θέτουν σε συναγερμό τις αρχές πολλών χωρών. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Γαλλικού Πρακτορείου (AFP), περισσότεροι από 101 εκατομμύρια Ευρωπαίοι αναμένεται να βρεθούν αντιμέτωποι με θερμοκρασίες άνω των 35 βαθμών Κελσίου, ενώ σχεδόν τα δύο τρίτα του πληθυσμού της Ευρώπης θα βιώσουν θερμοκρασίες που ξεπερνούν τους 30 βαθμούς.
Πάνω από 100 εκατομμύρια Ευρωπαίοι αντιμέτωποι με ακραία ζέστη
Σύμφωνα με ανάλυση του AFP, η οποία βασίζεται σε προβλέψεις της Γερμανικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, στοιχεία του Joint Research Center της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δεδομένα της αυστριακής οργάνωσης Klimadashboard, περισσότεροι από 101 εκατομμύρια πολίτες στην Ευρώπη αναμένεται να αντιμετωπίσουν κατά τη διάρκεια της ημέρας θερμοκρασίες άνω των 35 βαθμών Κελσίου.
Από αυτούς, περισσότεροι από 50 εκατομμύρια βρίσκονται στη Γαλλία και περίπου 18 εκατομμύρια στη Γερμανία.
Παράλληλα, οι μέγιστες θερμοκρασίες αναμένεται να ξεπεράσουν τους 30 βαθμούς Κελσίου για περισσότερους από 380 εκατομμύρια κατοίκους της Ευρώπης, εξαιρουμένης της Τουρκίας.
Ισπανία: 212 θάνατοι μέσα σε τέσσερις ημέρες
Ιδιαίτερα σοβαρή είναι η κατάσταση στην Ισπανία, όπου τουλάχιστον 212 θάνατοι που καταγράφηκαν από την Κυριακή έως και την Τετάρτη αποδίδονται στον καύσωνα, σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου Υγείας Carlos III στη Μαδρίτη.
Το αντίστοιχο διάστημα του 2025 είχαν καταγραφεί 98 θάνατοι που συνδέονταν με υψηλές θερμοκρασίες.
Τα στοιχεία προέρχονται από το σύστημα παρακολούθησης θνησιμότητας «MoMo», το οποίο καταγράφει καθημερινά τους θανάτους και υπολογίζει την υπερβάλλουσα θνησιμότητα σε σχέση με τα ιστορικά δεδομένα, λαμβάνοντας υπόψη και τις θερμοκρασίες που ανακοινώνει η ισπανική μετεωρολογική υπηρεσία Aemet.
Η Δευτέρα και η Τρίτη αποτέλεσαν τις θερμότερες ημέρες Ιουνίου που έχουν καταγραφεί στην Ισπανία από το 1950, με μέσες θερμοκρασίες 28,17 και 28,08 βαθμών Κελσίου αντίστοιχα.
Συνολικά, από τα μέσα Μαΐου έως τα τέλη Σεπτεμβρίου του 2025, το σύστημα MoMo απέδωσε 3.832 θανάτους στη ζέστη.
Γαλλία: Ρεκόρ θερμοκρασιών και χιλιάδες κλειστά σχολεία
Η Γαλλία βιώνει την κορύφωση του καύσωνα, με 72 από τα 101 διοικητικά διαμερίσματα της χώρας να βρίσκονται σε κόκκινο συναγερμό, επηρεάζοντας περισσότερους από 51 εκατομμύρια πολίτες.
Η νύχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη καταγράφηκε ως η θερμότερη που έχει σημειωθεί ποτέ στη χώρα. Ο εθνικός θερμικός δείκτης των ελάχιστων θερμοκρασιών έφτασε τους 22 βαθμούς Κελσίου, ξεπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ των 21,6 βαθμών που είχε σημειωθεί μόλις δύο ημέρες νωρίτερα.
Παράλληλα, οι αρχές συνέδεσαν τρεις νέους θανάτους στον νομό Πα-ντε-Καλαί με τον καύσωνα. Πρόκειται για έναν ηλικιωμένο άνδρα που εργαζόταν σε εξωτερικό χώρο και δύο ακόμη άτομα με υποκείμενα προβλήματα υγείας.
Στο Μπιαρίτς, ένας άνθρωπος έχασε τη ζωή του και ένας ακόμη αγνοείται μετά την κατάρρευση περίπου 2.000 τετραγωνικών μέτρων βράχου κοντά σε πολυσύχναστη παραλία.
Λόγω των ακραίων συνθηκών, περίπου 3.500 σχολεία παρέμειναν κλειστά, ενώ άλλα 10.000 προσαρμόσαν το ωράριο λειτουργίας τους.
Βρετανία: Ρεκόρ ζέστης για τον Ιούνιο
Η Βρετανία κατέγραψε νέο ιστορικό ρεκόρ θερμοκρασίας για μήνα Ιούνιο, καθώς ο υδράργυρος έφτασε τους 35,7 βαθμούς Κελσίου στο Σάρλγουντ της νότιας Αγγλίας.
Το προηγούμενο ρεκόρ ήταν 35,6 βαθμοί Κελσίου και είχε καταγραφεί στις 28 Ιουνίου 1976 στο Σάουθαμπτον.
Συναγερμός σε Αυστρία και Δανία
Οι αυστριακές αρχές εξέδωσαν προειδοποίηση μέγιστου επιπέδου για καύσωνα το προσεχές Σαββατοκύριακο και τη Δευτέρα, κυρίως στη Βιέννη και στις ανατολικές και νότιες περιοχές της χώρας, όπου η θερμοκρασία ενδέχεται να ξεπεράσει τους 40 βαθμούς Κελσίου.
Αντίστοιχα, η Δανία αναμένεται να τεθεί σε πορτοκαλί συναγερμό την Παρασκευή, καθώς οι θερμοκρασίες μπορεί να φτάσουν τους 35 βαθμούς Κελσίου, ιδιαίτερα στις νότιες και ανατολικές περιοχές της χώρας.
Παρέμβαση του ΠΟΥ για την κλιματική ανθεκτικότητα
Ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγέσους, κάλεσε τις κυβερνήσεις να επενδύσουν σε ανθεκτικά συστήματα υγείας που θα μπορούν να ανταποκριθούν στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Όπως τόνισε, απαιτείται παράλληλα επιτάχυνση της κλιματικής δράσης και αντιμετώπιση των παραγόντων που τροφοδοτούν την κλιματική κρίση.
Τι είναι ο «Εμποδισμός Τύπου Ωμέγα»
Οι μετεωρολόγοι αποδίδουν τον παρατεταμένο καύσωνα σε ένα ατμοσφαιρικό φαινόμενο γνωστό ως «Εμποδισμός Τύπου Ωμέγα» (Omega Block).
Πρόκειται για ένα μοτίβο κατά το οποίο μια ισχυρή περιοχή υψηλών πιέσεων εγκλωβίζεται ανάμεσα σε δύο συστήματα χαμηλής πίεσης, δημιουργώντας σχήμα που θυμίζει το ελληνικό γράμμα Ω.
Το φαινόμενο διακόπτει τη φυσιολογική κίνηση του αεροχειμάρρου, με αποτέλεσμα οι θερμές αέριες μάζες να παραμένουν στάσιμες πάνω από μια περιοχή για ημέρες ή ακόμη και εβδομάδες.
Η κατάσταση αυτή οδηγεί σε παρατεταμένες περιόδους ζέστης και ξηρασίας, με θερμοκρασίες που στη Γαλλία και την Ισπανία ξεπέρασαν τους 40 βαθμούς Κελσίου.
Ποιος είναι ο ρόλος της κλιματικής αλλαγής
Οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμη καταλήξει σε οριστικά συμπεράσματα για το κατά πόσο η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τη συχνότητα εμφάνισης των φαινομένων «Εμποδισμού Τύπου Ωμέγα».
Ωστόσο, υπάρχει ευρεία επιστημονική συναίνεση ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη αυξάνει τόσο τη συχνότητα όσο και την ένταση των καυσώνων.
Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου έχουν ήδη αυξήσει τη μέση θερμοκρασία της Γης κατά περίπου 1,3 βαθμό Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή.
Σύμφωνα με την ερευνήτρια του Imperial College του Λονδίνου, Κλερ Μπαρνς, οι καύσωνες στην Ευρώπη είναι σήμερα κατά 2 έως 4 βαθμούς θερμότεροι σε σύγκριση με το πώς θα ήταν χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή. Ως αποτέλεσμα, όταν εμφανίζονται φαινόμενα όπως ο «Εμποδισμός Τύπου Ωμέγα», οι θερμοκρασίες γίνονται αισθητά πιο ακραίες.
