Αυξημένος ο κίνδυνος για καύσωνες, ξηρασίες, πλημμύρες και ακραία καιρικά φαινόμενα παγκοσμίως
Την πιθανότητα εμφάνισης ενός νέου επεισοδίου Ελ Νίνιο από το καλοκαίρι του 2026 επισημαίνει ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (ΠΜΟ), προειδοποιώντας για αυξημένο κίνδυνο ακραίων καιρικών φαινομένων σε πολλές περιοχές του πλανήτη. Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, υπάρχει πιθανότητα 80% το φαινόμενο να αναπτυχθεί μεταξύ Ιουνίου και Αυγούστου και να διατηρηθεί τουλάχιστον έως τον Νοέμβριο.
Αυξημένες πιθανότητες για ένα ισχυρό Ελ Νίνιο
Στην πιο πρόσφατη ενημέρωσή του, ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός αναφέρει ότι οι εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες στα νερά του τροπικού Ειρηνικού Ωκεανού δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη του φαινομένου Ελ Νίνιο.
Σύμφωνα με τον οργανισμό, υπάρχει πιθανότητα 80% να σχηματιστεί επεισόδιο Ελ Νίνιο κατά την περίοδο Ιουνίου – Αυγούστου 2026, ενώ η πιθανότητα να συνεχιστεί τουλάχιστον μέχρι τον Νοέμβριο εκτιμάται κοντά ή και πάνω από το 90%.
Ο ΠΜΟ προβλέπει ότι το φαινόμενο θα είναι τουλάχιστον μέτριας έντασης, χωρίς να αποκλείεται να εξελιχθεί σε ισχυρό επεισόδιο.
Τι είναι το φαινόμενο Ελ Νίνιο
Το Ελ Νίνιο και το αντίθετό του φαινόμενο, η Λα Νίνια, αποτελούν φυσικές διακυμάνσεις του κλιματικού συστήματος που επηρεάζουν τη θερμοκρασία των υδάτων στον ισημερινό Ειρηνικό Ωκεανό και μεταβάλλουν την ατμοσφαιρική κυκλοφορία σε παγκόσμια κλίμακα.
Το Ελ Νίνιο χαρακτηρίζεται από αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας στο κεντρικό και ανατολικό τμήμα του ισημερινού Ειρηνικού. Συνήθως εμφανίζεται κάθε δύο έως επτά χρόνια και η διάρκειά του κυμαίνεται από εννέα έως δώδεκα μήνες.
Οι επιπτώσεις του εκτείνονται πολύ πέρα από τον Ειρηνικό Ωκεανό, επηρεάζοντας τις βροχοπτώσεις, τις θερμοκρασίες και τα ακραία καιρικά φαινόμενα σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
Προειδοποιήσεις για καύσωνες, ξηρασίες και πλημμύρες
Η Γενική Γραμματέας του ΠΜΟ, Σελέστ Σαούλο, προειδοποίησε ότι η διεθνής κοινότητα πρέπει να προετοιμαστεί για ένα ενδεχομένως ισχυρό φαινόμενο.
«Πρέπει να προετοιμαστούμε για ένα δυνητικά ισχυρό φαινόμενο Ελ Νίνιο, το οποίο θα επιδεινώσει την ξηρασία και τις έντονες βροχοπτώσεις και θα αυξήσει τον κίνδυνο καύσωνα τόσο στην ξηρά όσο και στους ωκεανούς», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Για την περίοδο Ιουνίου – Αυγούστου, ο ΠΜΟ προβλέπει συνθήκες που ευνοούν την επικράτηση θερμοκρασιών υψηλότερων από τα κανονικά επίπεδα σχεδόν σε όλες τις περιοχές του πλανήτη, αυξάνοντας τον κίνδυνο θερμικού στρες, παρατεταμένων ξηρασιών και ακραίων πλημμυρικών φαινομένων.
Οι περιοχές που αναμένεται να επηρεαστούν περισσότερο
Σύμφωνα με τα περιφερειακά κέντρα πρόβλεψης, αναμένονται βροχοπτώσεις χαμηλότερες από τον μέσο όρο κατά την περίοδο των βροχών στο Κέρας της Αφρικής από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο.
Παράλληλα, προβλέπονται ασθενέστεροι μουσώνες στη νότια Ασία και υψηλότερες θερμοκρασίες στην Κεντρική Αμερική κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Επιπλέον, τα θερμά νερά του Ειρηνικού ενδέχεται να ενισχύσουν τον σχηματισμό τυφώνων στο κεντρικό και ανατολικό τμήμα του ωκεανού, ενώ αντίθετα αναμένεται να περιορίσουν τη δημιουργία τροπικών κυκλώνων στον Ατλαντικό.
Το Ελ Νίνιο πίσω από τα θερμότερα έτη που έχουν καταγραφεί
Ο ΠΜΟ υπενθυμίζει ότι το προηγούμενο επεισόδιο Ελ Νίνιο, το οποίο εκδηλώθηκε την περίοδο 2023-2024, συνέβαλε ώστε τα δύο αυτά έτη να καταγραφούν ως τα θερμότερα στην ιστορία των μετρήσεων.
Οι επιδράσεις του φαινομένου δεν περιορίζονται στη διάρκεια της εκδήλωσής του, αλλά προκαλούν αλυσιδωτές επιπτώσεις στο παγκόσμιο κλίμα για αρκετούς μήνες μετά την κορύφωσή του.
Γκουτέρες: «Κλιματική επείγουσα ανάγκη»
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, χαρακτήρισε την κατάσταση ιδιαίτερα ανησυχητική, τονίζοντας ότι οι συνθήκες Ελ Νίνιο προστίθενται στις συνέπειες της παγκόσμιας θέρμανσης.
«Πρέπει όλοι να αναγνωρίσουμε τον βαθμό της κλιματικής επείγουσας ανάγκης που αντιπροσωπεύει αυτή η κατάσταση», δήλωσε.
Όπως ανέφερε, «οι συνθήκες Ελ Νίνιο θα ρίξουν λάδι στη φωτιά ενός πλανήτη που θερμαίνεται», προειδοποιώντας ότι οι επιπτώσεις θα είναι ακόμη πιο έντονες και θα γίνουν αισθητές σε πολλές περιοχές του κόσμου.
Παράλληλα, επανέλαβε την έκκλησή του για σταδιακή απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, στο πλαίσιο της αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης.
Η σχέση με την κλιματική αλλαγή
Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός επισημαίνει ότι μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν πως η κλιματική αλλαγή αυξάνει άμεσα τη συχνότητα ή την ένταση των φαινομένων Ελ Νίνιο.
Ωστόσο, έχει υπογραμμίσει ότι φυσικά κλιματικά φαινόμενα μεγάλης κλίμακας, όπως το Ελ Νίνιο και η Λα Νίνια, εκδηλώνονται πλέον μέσα σε ένα ευρύτερο περιβάλλον ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής, γεγονός που μπορεί να ενισχύσει τις επιπτώσεις τους σε παγκόσμιο επίπεδο.
