Για περίπου 450-500 εργαζόμενους ανοίγει ο δρόμος μη άσκησης ενδίκων μέσων, ενώ εκατοντάδες μένουν εκτός ρύθμισης
Μια σύνθετη νομική και εργασιακή εξίσωση καλείται να διαχειριστεί ο Δήμος Αθηναίων, καθώς περίπου 900 συμβασιούχοι έχουν εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις, διεκδικώντας τη σταθερή παραμονή τους στις υπηρεσίες του Δήμου. Το νέο τοπίο διαμορφώνει ο Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος επιτρέπει υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις στους Δήμους να μην ασκούν ένδικα μέσα κατά αποφάσεων που δικαιώνουν συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων.
Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, περίπου 650 εργαζόμενοι περιλαμβάνονται σε τρία κρίσιμα δικόγραφα, ενώ άλλοι περίπου 250 βρίσκονται σε διαφορετικές δικαστικές υποθέσεις. Για τον Δήμο Αθηναίων το ζητούμενο είναι πλέον να βρεθεί η κατάλληλη νομική φόρμουλα, ώστε να αξιοποιηθούν οι δυνατότητες του νέου πλαισίου χωρίς να δημιουργηθούν προβλήματα για εργαζόμενους που δεν καλύπτονται από τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.
Τι αλλάζει με τον νέο Κώδικα
Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, που δημοσιεύθηκε ως ν. 5314/2026, τροποποίησε το καθεστώς που είχε καθιερωθεί με τη λεγόμενη «διάταξη Βορίδη», βάσει της οποίας οι Δήμοι όφειλαν να εξαντλούν τα ένδικα μέσα κατά δικαστικών αποφάσεων που δικαίωναν συμβασιούχους.
Πλέον προβλέπεται εξαίρεση από την υποχρεωτική άσκηση ενδίκων μέσων για προσωπικό που έχει προσληφθεί και απασχολείται σε κοινωνικές, τεχνικές, πολιτιστικές και ανταποδοτικές υπηρεσίες, καθώς και σε παιδικούς, βρεφικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς και σε υπηρεσίες πρασίνου και αθλητισμού.
Βασική προϋπόθεση είναι οι εργαζόμενοι να έχουν απασχοληθεί από την 1η Ιανουαρίου 2023 και να συμπληρώνουν τουλάχιστον δύο έτη συνολικής απασχόλησης κατά τη δημοσίευση του Κώδικα.
Εφόσον για τους συγκεκριμένους εργαζόμενους δεν ασκηθούν ένδικα μέσα, προβλέπεται ότι θα πρέπει να παραμείνουν για πέντε χρόνια στην υπηρεσία στην οποία εργάζονται, γεγονός που αποκλείει στο διάστημα αυτό τη μετακίνησή τους σε άλλη υπηρεσία του Δήμου.
Στην ένταξη των εργαζομένων των παιδικών, βρεφικών και βρεφονηπιακών σταθμών στο συγκεκριμένο καθεστώς συνέβαλαν, σύμφωνα με τις σχετικές πληροφορίες, και οι παρεμβάσεις συνδικαλιστών της ΠΟΠ-ΟΤΑ στη Βουλή.
Τι ισχύει για όσους μένουν εκτός
Διαφορετικό είναι το καθεστώς για τους εργαζόμενους που δεν πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις.
Στις περιπτώσεις αυτές εξακολουθεί να ισχύει η υποχρέωση άσκησης ενδίκων μέσων από τον Δήμο. Παράλληλα, στις δίκες για τον προσδιορισμό ή τη μετατροπή της εργασιακής σχέσης προβλέπεται η υποβολή απόψεων από το υπουργείο Εσωτερικών και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τη σχετική διαδικασία να συνδέεται με το παραδεκτό της συζήτησης της υπόθεσης.
Οι 650 εργαζόμενοι σε τρία κρίσιμα δικόγραφα
Από τους περίπου 900 εργαζόμενους με δικαστικές εκκρεμότητες στον Δήμο Αθηναίων, περίπου 650 περιλαμβάνονται σε τρία βασικά δικόγραφα, σημαντικό μέρος των οποίων αφορά συμβασιούχους που προσλήφθηκαν την περίοδο της πανδημίας του κορωνοϊού.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, περίπου 450 έως 500 εργαζόμενοι από αυτή την ομάδα πληρούν το σύνολο των προϋποθέσεων που δίνουν στον Δήμο τη δυνατότητα να μην ασκήσει ένδικα μέσα.
Η δυσκολία βρίσκεται στο γεγονός ότι στα ίδια δικόγραφα περιλαμβάνονται και περισσότεροι από 150 συμβασιούχοι οι οποίοι, αν και μπορεί να ασκούν τις ίδιες ειδικότητες, δεν καλύπτονται από τη ρύθμιση επειδή υπηρετούν σε διαφορετικές διευθύνσεις ή υπηρεσίες.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα που μεταφέρουν αρμόδιες πηγές: δύο εργαζόμενοι μπορεί να απασχολούνται ως οδηγοί, αλλά εκείνος που έχει προσληφθεί για τις ανάγκες της Διεύθυνσης Καθαριότητας να καλύπτεται από το νέο πλαίσιο, ενώ εργαζόμενος της ίδιας ειδικότητας στη Διεύθυνση Διοίκησης να βρίσκεται εκτός.
Πηγές που γνωρίζουν το ζήτημα χαρακτηρίζουν αυτή τη διαφοροποίηση ως μία από τις βασικές αδυναμίες της νέας ρύθμισης, καθώς εργαζόμενοι με ίδια ειδικότητα και αντίστοιχο αντικείμενο μπορεί να αντιμετωπίζονται διαφορετικά λόγω της υπηρεσίας στην οποία έχουν τοποθετηθεί.
Άλλοι 250 σε διαφορετικές υποθέσεις
Οι υπόλοιποι περίπου 250 εργαζόμενοι βρίσκονται σε περισσότερα δικόγραφα και καλύπτουν διαφορετικές ειδικότητες ή υπηρετούν σε δομές που δεν περιλαμβάνονται στις εξαιρέσεις του νέου νομικού πλαισίου.
Μέρος αυτών δεν καλύπτει επίσης το χρονικό κριτήριο της τουλάχιστον διετούς απασχόλησης στο διάστημα από την 1η Ιανουαρίου 2023 έως τη δημοσίευση του Κώδικα τον Ιούνιο του 2026.
Η δύσκολη εξίσωση για τον Δήμο Αθηναίων
Ο Δήμος Αθηναίων βρίσκεται έτσι αντιμέτωπος με μια ιδιαίτερα σύνθετη κατάσταση, καθώς, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, πρόθεσή του είναι να διατηρήσει τις θέσεις εργασίας και να αξιοποιήσει το νέο πλαίσιο για όσους εργαζόμενους πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις.
Το πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως στις υποθέσεις όπου στο ίδιο δικόγραφο συνυπάρχουν εργαζόμενοι διαφορετικών κατηγοριών: για ορισμένους ο Δήμος μπορεί να μην προχωρήσει στην άσκηση ενδίκων μέσων, ενώ για άλλους εξακολουθεί να έχει σχετική νομική υποχρέωση.
Το βάρος πέφτει πλέον στη Νομική Υπηρεσία του Δήμου Αθηναίων, η οποία καλείται να εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να αντιμετωπιστούν οι εκκρεμείς εφέσεις και να βρεθεί η κατάλληλη νομική λύση για τις διαφορετικές κατηγορίες εργαζομένων που περιλαμβάνονται στις ίδιες υποθέσεις.