12 δείκτες για τους δήμους, έξι για τις περιφέρειες
Ανατροπές φέρνει η κυβέρνηση στον τρόπο με τον οποίο θα αξιολογούνται δήμοι και περιφέρειες. Πλέον, οι επιδόσεις τους θα περνούν από… κόσκινο, προκειμένου να λάβουν επαρκή χρηματοδότηση.
Ειδικότερα, η κυβέρνηση προωθεί ένα ειδικό «point system» 12 σημείων, με το οποίο θα αξιολογούνται δήμοι και περιφέρειες, ώστε εν συνεχεία να αποφασίζεται το ύψος της χρηματοδότησης που θα λαμβάνουν, σύμφωνα με ρεπορτάζ της «Καθημερινής».
Οι δείκτες που έχει ήδη ετοιμάσει το Μέγαρο Μαξίμου αφορούν ευρεία γκάμα θεμάτων, από τα οικονομικά των δήμων και τα ταμειακά τους διαθέσιμα έως τις επιδόσεις τους στο κρίσιμο μέτωπο της πολιτικής προστασίας, στην ποιότητα ζωής των δημοτών και την προστασία του περιβάλλοντος. Τα ανωτέρω στοιχεία θα αναρτώνται σε πλατφόρμα, που θα είναι διαθέσιμη από τον Μάρτιο του 2024 και προσβάσιμη απ’ όλους τους πολίτες.
Για να γίνει αντιληπτό το πρόβλημα που υπάρχει σήμερα και το πόσο σημαντική είναι η εξυγίανση της τοπικής αυτοδιοίκησης, αρκούν δύο στοιχεία: Μεσοσταθμικά την τελευταία πενταετία ούτε ένας δήμος δεν κατάφερε να εκπληρώσει όσα έργα είχε προαναγγείλει σε ποσοστό άνω του 80%, ενώ μόνο το 27% κατάφερε να υλοποιήσει τα έργα σε ποσοστό άνω του 50%. Σε ό,τι αφορά τους προϋπολογισμούς επενδύσεων, μόνο το 1% των δήμων τους τήρησαν σε ποσοστό άνω του 50%.
Παρά το γεγονός πως η κυβέρνηση είχε εντοπίσει το πρόβλημα εδώ και καιρό, πλέον θεωρείται ο καταλληλότερος χρόνος να ξεκινήσει αυτό το νέο σύστημα αξιολόγησης, που θα θυμίζει «point system», με την πρόοδο ή τις παραλείψεις ανά κατηγορία.
Σε ποιους τομείς θα αξιολογούνται οι δήμοι
Δημοσιοποίηση οικονομικών στοιχείων
Η πρώτη κατηγορία αφορά τα οικονομικά στοιχεία, που μεταξύ άλλων οι δήμοι θα πρέπει να δημοσιοποιούν, όπως τα τέλη καθαριότητας και φωτισμού, τα τέλη ακίνητης περιουσίας, τα βεβαιωμένα έσοδα από ΤΑΠ, τα τέλη επί καθαριστών εσόδων, τον προϋπολογισμό των δαπανών τους, αλλά και τη χρηματοοικονομική θέση τους, η οποία περιλαμβάνει τα χρηματικά διαθέσιμα των ταμείων, τις υποχρεώσεις προς τρίτους, υποχρεώσεις από δάνεια, υποχρεώσεις προς φορείς γενικής κυβέρνησης, ληξιπρόθεσμες οφειλές, αλλά και τις αναθέσεις συμβάσεων.
Επενδύσεις και ακίνητη περιουσία
Η δεύτερη κατηγορία αφορά τις επενδύσεις και την αξιοποίηση ακίνητης περιουσίας. Ο πυλώνας αυτός περιλαμβάνει τα εκτελεστέα έργα, τόσο εκείνα που γίνονται με κρατικό προϋπολογισμό όσο και εκείνα που γίνονται με πόρους του δήμου. Στην ίδια κατηγορία ο δήμος υποχρεούται να αναρτά όλη την ακίνητη περιουσία του, τόσο αυτή που χρησιμοποιείται για τη στέγαση υπηρεσιών του όσο και εκείνη που εκμισθώνεται.
Πολιτική προστασία και σχέδια εκτάκτου ανάγκης
Τρίτος πυλώνας είναι η πολιτική προστασία, μια πολύ σημαντική κατηγορία, για την οποία, όπως προειπώθηκε, έγινε μεγάλη συζήτηση το καλοκαίρι με τις πυρκαγιές. Το πλήθος καθαρισμών ιδιωτικών και δημοσίων οικοπέδων, η βεβαίωση προστίμων και η ύπαρξη τοπικού επιχειρησιακού συντονιστικού οργάνου πολιτικής προστασίας, αλλά και η ύπαρξη σχεδίου διαχείρισης εκτάκτων αναγκών, είναι μέσα στις υποχρεώσεις που θα οφείλουν να παρουσιάζουν οι δήμοι στην κατηγορία αυτή.
Περιβάλλον, διαχείριση των απορριμμάτων
Τέταρτος πυλώνας είναι το περιβάλλον και η διαχείριση των απορριμμάτων. Στα στοιχεία που πρέπει να αναρτώνται στη σχετική πλατφόρμα είναι το συνολικό βάρος των παραγόμενων απορριμμάτων, το βάρος που μεταφέρεται σε ΧΥΤΑ και το βάρος των απορριμμάτων που ανακυκλώνονται.
Επίσης, στα στοιχεία που πρέπει να δίνονται στη δημοσιότητα είναι το πόσους πράσινους, μπλε και καφέ κάδους έχει κάθε δήμος. Στην ίδια κατηγορία εντάσσεται η έκταση των πάρκων που διαθέτει κάθε δήμος, το μήκος των ποδηλατοδρόμων και το μήκος των δρόμων ήπιας κυκλοφορίας.
Εκπαίδευση και προσχολική αγωγή
Πέμπτος πυλώνας είναι η εκπαίδευση και η προσχολική αγωγή, ιδιαίτερα κρίσιμος για την ποιότητα ζωής μιας οικογένειας. Σ’ αυτή την κατηγορία εντάσσονται το πλήθος βρεφικών σταθμών, νηπιαγωγείων, δημοτικών, γυμνασίων και λυκείων, αλλά και το πλήθος των μαθητών που φοιτούν σε αυτά.
Συνθήκες για ΑμεΑ και πρόνοια
Έκτος πυλώνας είναι οι συνθήκες για τα ΑμεΑ και η πρόνοια, που θα περιλαμβάνει το πλήθος των δημοτικών ΚΔΑΠ, ραμπών Αμεα και δημοτικών γηροκομείων, αλλά και κοινωνικά παντοπωλεία.
Παιδικές χαρές και αθλητισμός
Έβδομος πυλώνας είναι ευρύτερα η ποιότητα ζωής, ο αθλητισμός και ο πολιτισμός. Οι δημότες θα πρέπει να γνωρίζουν πόσες παιδικές χαρές, δημοτικά θέατρα, γήπεδα ποδοσφαίρου, μπάσκετ, γυμναστήρια, ΚΑΠΗ, αλλά και δημοτικές βιβλιοθήκες λειτουργούν στον δήμο τους.
Πάρκα για αδέσποτα ζώα και κτηνιατρεία
Όγδοος πυλώνας είναι η διαχείριση αδέσποτων ζώων, που θα περιλαμβάνει πάρκα για ζώα αλλά και συμβεβλημένα κτηνιατρεία.
Υποδομές και ενεργειακή κατανάλωση
Ένατος πυλώνας είναι οι υποδομές και η ενεργειακή κατανάλωση, που περιλαμβάνει μεταξύ άλλων το μήκος του οδικού δικτύου αρμοδιότητας του δήμου με τα έργα συντήρησης που πραγματοποιούνται.
Ανθρώπινο δυναμικό και δράσεις
Οι άλλοι τρεις πυλώνες που συμπληρώνουν τη δωδεκάδα των δεικτών που θα αναρτώνται είναι το ανθρώπινο δυναμικό του κάθε δήμου, οι δράσεις για τη δημιουργία έξυπνης πόλης, όπως είναι οι υπηρεσίες του δήμου που προσφέρονται ψηφιακά και τέλος τα δημογραφικά στοιχεία, όπως ο πληθυσμός ανδρών-γυναικών ανά ηλικία, η έκταση του δήμου, αλλά και ο διαχωρισμός των δημοτικών κοινοτήτων σε πεδινές, ημιορεινές και ορεινές.
Έξι δείκτες στις περιφέρειες
Οι δείκτες που αφορούν στις περιφέρειες είναι έξι. Πρόκειται για τα οικονομικά στοιχεία της περιφέρειας και τα ταμειακά διαθέσιμα, τις επενδύσεις και την αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας, την πολιτική προστασία, τις υποδομές και την ενεργειακή θωράκιση, το ανθρώπινο δυναμικό και τα δημογραφικά στοιχεία, όπου είναι πανομοιότυπα με τους δήμους, αλλά και την εκπαίδευση που διαφέρει από τους δήμους, καθώς περιλαμβάνει άλλες υποχρεώσεις. Συγκεκριμένα στην κατηγορία αυτή βλέπουμε πώς θα μετριούνται τα δρομολόγια μεταφοράς μαθητών, το πλήθος μαθητών που μεταφέρονται και τελικά το κόστος.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πλατφόρμα που θα δημοσιοποιούνται όλα τα παραπάνω στοιχεία θα αναρτηθεί τον Μάρτιο, με τα στοιχεία να ανανεώνονται είτε ανά μήνα, όπως για παράδειγμα τα χρηματικά διαθέσιμα του δήμου και οι αναθέσεις συμβάσεων, είτε ανά έτος, όπως το πλήθος των μαθητών ανά κατηγορία, είτε όποτε μεταβάλλονται, όπως για παράδειγμα ένα οργανωμένο σχέδιο εκτάκτου ανάγκης της πολιτικής προστασίας.
