Λουκάς Αποστολίδης: Ο Νότος της Ανάπτυξης και της Ανάσας της Αθήνας

Ως υποψήφιος βουλευτής στην εκλογική περιφέρεια Β3 Αθηνών, επισκέφθηκα τις Δημοτικές αρχές των 13 Δήμων.

Συζήτησα το τελευταίο δίμηνο με τους Δημάρχους, αλλά και δημοτικούς συμβούλους, τα Σωματεία, τους τοπικούς φορείς και τους πολίτες για τα μεγάλα προβλήματα της τοπικής κοινωνίας του Νότου. Δύο βασικά γεωγραφικά-μορφολογικά χαρακτηριστικά χωρίζουν και ενώνουν τις τοπικές κοινότητες.

Γεωγραφικά-μορφολογικά χαρακτηριστικά:

Πρώτον, οι παρά τον Υμηττό Δήμοι, από Ζωγράφου, Καισαριανή, Βύρωνα, Υμηττό, Ηλιούπολη, Αργυρούπολη, Ελληνικό και Γλυφάδα, συνθέτουν τον προστατευτικό-περιβαλλοντικό οργανισμό ΣΠΑΥ (Σύνδεσμος Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού).

Ο Σύνδεσμος με πρωτοβουλίες, δράσεις και πολιτικές στοχεύει με ενέργειες πρόληψης και καταστολής να προστατεύσει και να διαφυλάξει το δασικό και αστικό οικοσύστημα του Υμηττού, ως βασικού πνεύμονα της Αττικής, που δίνει ανάσα και οξυγόνο στους κατοίκους. Το τρίπτυχο νομοθεσία, χρηματοδότηση και εθελοντισμός βρίσκεται στο επίκεντρο της πολιτικής προστασίας του ΕΠΑΥ.

Δεύτερον, οι παρά την ακτογραμμή (Ριβιέρα) δήμοι, Μοσχάτου-Ταύρου, Καλλιθέας, Παλαιού Φαλήρου, Νέας Σμύρνης, Αγίου Δημητρίου, Αλίμου, Ηλιούπολης, Ελληνικού-Αργυρούπολης και Γλυφάδας συνθέτουν την παραλιακή ζώνη, που αποτελεί ανάσα για ολάκερη την Αθήνα.

Έργα Βασικών Υποδομών

Σε αυτό το πλαίσιο τρία μεγάλα έργα βασικών υποδομών βρίσκονται επί χάρτου και σχεδιασμού που αποτελούν το «ενιαίο και αδιαίρετο» της περιφερειακής ενότητας:

• Πρώτον, το ρέμα της Πικροδάφνης αποτελεί το τελευταίο ρέμα της νότιας Αττικής, που διατηρείται στο μεγαλύτερο μέρος σε φυσική μορφή, που πηγάζει από τον Υμηττό και καταλήγει στη θάλασσα μεταξύ Παλαιού Φαλήρου και Καλαμακίου. Το ρέμα χαρακτηρίστηκε ως χώρος ιδιαίτερου περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος με την απόφαση 9173/1642/1983 του ΥΠΕΧΩΔΕ. Τα σχέδια ακόμη και σήμερα για την αναμόρφωση της διαδρομής του ρέματος, ως κομμάτι φύσης μέσα στην τσιμεντούπολη, ως αεραγωγός στο αστικό οικοσύστημα, ως χώρος αναψυχής για περπάτημα, φαγητό, χαλάρωση, δροσιά, μοναδικά μονοπάτια για τους κατοίκους, μοιάζει σε ορισμένα μέρη στα 9,5 χιλιόμετρα «βρώμικο παράδεισο στον αστικό ιστό».
• Δεύτερον, η σύνδεση περιφερειακού του Υμηττού με την παραλιακή λεωφόρο Βουλιαγμένης και Ποσειδώνος αποτελεί μία αναγκαιότητα για τη συγκοινωνιακή αποσυμφόρηση της περιοχής. Δεκαετίες σχεδιασμού σε συσχέτιση με την ανάπτυξη του Μητροπολιτικού πάρκου του Ελληνικού, του παλαιού αεροδρομίου.
• Τρίτον, η αξιοποίηση του χώρου των εγκαταστάσεων της ΠΥΡΚΑΛ, στο Δήμο Δάφνης-Υμηττού και η μεταφορά Υπουργείων και υπηρεσιών του Δημοσίου, με την κατασκευή και λειτουργία ενός νέου διοικητικού Πολυκέντρου βρίσκεται επί σχεδιασμού και μελετών και ασφαλώς θα αναβαθμίσει την ανάπτυξη της περιοχής, αλλά και θα δημιουργήσει προβλήματα. Για τα τρία αυτά μεγάλα έργα θα πρέπει να ακουστούν σοβαρά οι προτάσεις και οι ενστάσεις των Τ.Α. και της τοπικής κοινωνίας. Επίσης, γενικά οι δήμοι της περιοχής αντιμετωπίζουν σοβαρά ζητήματα που σχετίζονται με έλλειψη προσωπικού και τη συλλογή απορριμμάτων. Ένα από τα πρωταρχικά ζητήματα στο δήμο Δάφνης – Υμηττού για παράδειγμα είναι και ο οδοκαθαρισμός, όπου πρέπει να βρεθεί λύση άμεσα.

Έργα σε Παράκτιους Δήμους

Στους παράκτιους δήμους βρίσκονται σε εξέλιξη δύο μεγάλα έργα αναπτυξιακά και περιβαλλοντικά για το αστικό και θαλάσσιο οικοσύστημα, από τον Πειραιά-Μοσχάτο, έως Γλυφάδα και Βούλα, Βάρη, Βάρκιζα.

Η ανάπλαση του Φαληρικού Δέλτα είναι από τις μεγαλύτερες περιβαλλοντικές παρεμβάσεις που σχεδιάστηκαν και η Α’ φάση των έργων έχει ολοκληρωθεί προσφέροντας εργασία σε πάνω από 1.000 άτομα, αποτελώντας ένα μεγάλο πνευματικό, πολιτισμικό και περιβαλλοντικό κέντρο με τη συμβολή του ιδρύματος «Σταύρος Νιάρχος».
Η Β’ φάση έχει καθυστερήσει την έναρξη των εργασιών και οι τοπικές κοινωνίες ανησυχούν και διεκδικούν την επιτάχυνση των διαδικασιών. Ιδίως, σε ό,τι αφορά το δήμου Π. Φαλήρου η ανάπλαση της Ριβιέρας (ακτογραμμή), καθώς επίσης οι μεγάλες παρεμβάσεις που χρειάζεται το Φαληρικό Δέλτα και το Ελληνικό, όπως και το ζήτημα του Μουσείου Πολεμικού Ναυτικού, είναι στις προτεραιότητες του Δήμου.

Το μητροπολιτικό πάρκο, 20 και πλέον χρόνια μετά τη μετεγκατάσταση του αεροδρομίου, βρίσκεται σε διαδικασία εκτέλεσης έργου, που στην ολοκλήρωσή του θα είναι το μεγαλύτερο παραθαλάσσιο πάρκο στον κόσμο. Τα δύο μεγάλα αναπτυξιακά έργα που αναφέρομαι, στην ολοκλήρωσή τους θα δημιουργήσουν χιλιάδες θέσεις εργασίας, θα συμβάλλουν στη βελτίωση του περιβαλλοντικού αστικού οικοσυστήματος και θα αποτελέσουν τη «θαλάσσια ανάσα» για όλους τους κατοίκους της Αττικής.

Υπάρχει έντονος προβληματισμός ότι με την ολοκλήρωση του έργου θα υπάρξουν και παράπλευρες απώλειες στις τοπικές αγορές και ιδιαίτερα στο εμπορικό, επισιτιστικό και ψυχαγωγικό κλάδο. Οι Τ.Α. τριγύρω από το Μητροπολιτικό πάρκο σίγουρα θα αναζητήσουν αντισταθμιστικά μέτρα για έργα ανάπτυξης με τη συμβολή και της εταιρείας εκμετάλλευσης του Μητροπολιτικού πάρκου. Ήδη η εταιρεία LAMDA DEVELOPMENT έχει προχωρήσει σε ορισμένους χώρους στην Τ.Α., για την κατασκευή του Ποντιακού Ελληνισμού και Ερευνητικού Κέντρου, καθώς και Κέντρο Φιλοξενίας ατόμων με ειδικές ανάγκες.

Η κοινωνική διαστρωμάτωση στην περιφερειακή ενότητα του νότου φιλοξενεί όλα τα κοινωνικά στρώματα με χαμηλά εισοδήματα, μεσαία και ανώτερα. Η γεωγραφική της θέση παρέχει στην τοπική κοινωνία μεγάλες παραγωγικές και αναπτυξιακές δυνατότητες στον ξενοδοχειακό-τουριστικό κλάδο, στον επισιτισμό και την ψυχαγωγία, καθώς και στην επιχειρηματική δραστηριότητα ελευθεροεπαγγελματιών, βιοτεχνιών και βιομηχανιών μικρής και μεσαίας όχλησης.

Έθεσα έντονα τον προβληματισμό για τη διαμόρφωση συλλογικού φορέα όλων των δήμων για τη διαχείριση των μεγάλων προβλημάτων, αναπτυξιακών και πολιτισμικών δραστηριοτήτων στην ομορφότερη ακτογραμμή της Ευρώπης. Να αντιμετωπίσουν μείζονα ζητήματα, όπως το συγκοινωνιακό και το κυκλοφοριακό, την αναπτυξιακή διάσταση της ακτογραμμής και να δημιουργήσουν έργα συνεδριακά κέντρα, τουριστικού, πολιτισμικού χαρακτήρα. Παράλληλα, να γίνουν μελέτες για την θαλάσσια συγκοινωνία από τον Πειραιά μέχρι την Βούλα-Βουλιαγμένη-Βάρκιζα. Τέλος, να διαμορφώσουν κατάλληλες υποδομές διαδρομής για τους κατοίκους και τους πολίτες όλους της Αττικής, για να πάρουν ανάσα και ιώδιο από τη θάλασσα

Πολιτισμικός Πλούτος των Προσφυγικών Οικισμών

Ιστορικά οι πρώτοι προσφυγικοί οικισμοί στην Καισαριανή, τον Βύρωνα, την Ηλιούπολη, το Ελληνικό, την Αργυρούπολη και τη Γλυφάδα, Ποντίων και Μικρασιατών μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή δημιούργησαν τους πρώτους αστικούς οικισμούς, που σήμερα έχουν μετατραπεί σε μεγαλουπόλεις. Ισχυρές κοινότητες σήμερα στην περιοχή είναι εκτός των Ποντίων και των Μικρασιατών, οι Ηπειρώτες, οι Αρκάδες και γενικότερα οι Πελοποννήσιοι, οι Κρήτες, οι Ευρώτες αλλά και οι Στερεοελλαδίτες.

Προβλήματα ΟΤΑ & Λύσεις

Τα κοινά μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ΟΤΑ είναι η έλλειψη προσωπικού, η διαχείριση των απορριμμάτων, το συγκοινωνιακό, που δημιουργεί τεράστιο κυκλοφοριακό πρόβλημα σε ώρες αιχμής με απίστευτη ταλαιπωρία και χαμένο χρόνο για τους κατοίκους.

Είναι στις προτεραιότητες του Δήμου Γλυφάδας, η επέκταση της γραμμής 2 στη Γλυφάδα, η οποία θα δώσει άλλη πνοή στην πόλη και θα δώσει λύση στο συγκοινωνιακό, τόσο του Δήμου Γλυφάδας, όσο και των παρακείμενων δήμων που αντιμετωπίζουν σοβαρά ζητήματα.

Επίσης, σε ορισμένους Δήμους υπάρχει μέγιστο πρόβλημα χώρου- νεκροταφείου και αναγκάζονται να διατηρούν για μέρες τους νεκρούς σε χώρους ψύξης.

Οι παραλιακοί δήμοι διαμαρτύρονται έντονα για τις τελευταίες μεγάλες οριζόντιες προσαυξήσεις των αντικειμενικών αξιών (ΕΝΦΙΑ) είτε τα ακίνητα βρίσκονται πλησίον της ακτογραμμής είτε βρίσκονται στους πρόποδες του Υμηττού. Συγκεκριμένα, στο Δήμο Γλυφάδας αλλά και στην ευρύτερη περιοχή της ακτογραμμής, υπάρχει πολύ σημαντικό πρόβλημα με τις τιμές ζώνης. Η Γλυφάδα είναι από τις περιοχές, όπου ο ΕΜΦΙΑ έχει αυξηθεί σε όλες τις περιοχές 60-80%.Επίσης, οι οικισμοί εκτός σχεδίου στο βουνό είναι κυρίαρχο πρόβλημα για τη Γλυφάδα. Η περιοχή αυτή σε συνεργασία με το αρμόδιο Υπουργείο, πρέπει να εξορθολογιστεί άμεσα.

Για τον λόγο αυτό, έχω καταθέσει επανειλημμένα στο δημόσιο διάλογο, πως οι παράκτιοι δήμοι, που αντιμετωπίζουν κοινά προβλήματα, χρειάζονται έναν ενιαίο συντονιστικό φορέα, τύπου ΣΠΑΥ, ο οποίος θα μπορεί να συντονίζει από κοινού τις δράσεις των παράκτιων δήμων.
Επισκεπτόμενος τις υποδομές κοινωνικής πολιτικής των ΟΤΑ εντυπωσιάστηκα για το πραγματικό ενδιαφέρον και το έργο που προσφέρουν, παρά την έλλειψη πόρων και ανθρώπινου δυναμικού. Παρά τις ελλείψεις οι υπηρεσίες κοινωνικής πολιτικής και φροντίδας είναι σημαντικές.

Δράσεις ΟΤΑ

Αξιοσημείωτες είναι οι δράσεις κοινωνικής προστασίας, οι οποίες προσφέρουν πολλές υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας για όλες τις ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού:

Πρώτον, μερικές σημαντικές δράσεις κοινωνικής στήριξης που μπορεί και προσφέρει η τοπική αυτοδιοίκηση, όπως είναι για το πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι», τα Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών (Κ.Δ.Α.Π.), τα ΚΑΠΗ, οι Βρεφονηπιακοί σταθμοί, οι Βρεφονηπιακοί παιδικοί σταθμοί ολοκληρωμένης φροντίδας, αλλά και οι υπόλοιπες αντίστοιχες δομές δέχονται τη χρηματοδότηση από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους, ειδικότερα:

Δεύτερον, ο ρόλος των ΚΑΠΗ είναι εξαιρετικά σημαντικός, διότι συμβάλλει με το καλύτερο δυνατό τρόπο τόσο στην ψυχολογική-πνευματική κατάσταση του ηλικιωμένου, όσο και στη σωματική του κατάσταση, προλαμβάνοντας πολλές φορές ασθένειες (ψυχολογικές και σωματικές) βελτιώνοντας με αυτόν τον τρόπο την ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων, καθώς το αίσθημα του ανήκειν αλλά και το ότι παραμένουν δημιουργικοί και ενεργητικοί δίνουν άλλη πνοή στη ζωή των ηλικιωμένων. Με αυτόν τον τρόπο, αυτή η πολύ σημαντική κοινωνική ομάδα, δεν παραγκωνίζεται από την κοινωνία, αλλά αντιθέτως αγκαλιάζεται από αυτήν αποτελώντας αναπόσπαστο κομμάτι της.