Ολοκληρώθηκε το πρόγραμμα LIFE PanPuffinus! με σημαντικά αποτελέσματα σε 28 περιοχές Natura 2000
Έπειτα από πέντε χρόνια συστηματικής δουλειάς σε 28 περιοχές του δικτύου Natura 2000, το Πρόγραμμα LIFE PanPuffinus! ολοκληρώνεται, αφήνοντας ισχυρό αποτύπωμα στην προστασία δύο ενδημικών θαλασσοπουλιών της Μεσογείου: του Μύχου της Μεσογείου και του Μύχου των Βαλεαρίδων. Μεταξύ των πιο ενθαρρυντικών αποτελεσμάτων καταγράφεται η εντυπωσιακή αύξηση κατά 79% της αναπαραγωγικής επιτυχίας των Μύχων στο σύμπλεγμα νησίδων της Αγρελούσσας, στα Βόρεια Δωδεκάνησα, μετά την επιτυχή εξάλειψη αρουραίων.
Διεθνής συνεργασία με επίκεντρο τη Λέσβο
Η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία και ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) υποδέχθηκαν στη Σκάλα Καλλονής τους εταίρους του προγράμματος από τη Μάλτα, την Πορτογαλία, την Ισπανία και τη Γαλλία, καθώς και την ομάδα παρακολούθησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, για την τελική συνάντηση του έργου.
Η επιλογή της Λέσβος δεν ήταν τυχαία. Ο Κόλπος Καλλονής αποτελεί μία από τις σημαντικότερες περιοχές τροφοληψίας παγκοσμίως για τον Μύχο της Μεσογείου και παράλληλα τόπο-πρότυπο συνεργασίας με τους παράκτιους ψαράδες, οι οποίοι συμμετείχαν για πρώτη φορά στην Ελλάδα σε δράσεις για τη μείωση της τυχαίας παγίδευσης θαλασσοπουλιών σε αλιευτικά εργαλεία.
Η συνάντηση φιλοξενήθηκε στο Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου, όπου έγινε αναλυτική αποτίμηση των δράσεων που υλοποιήθηκαν από το 2021 έως σήμερα και παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα της διεθνούς συνεργασίας.
Κύριες δράσεις στη θάλασσα και στη στεριά
Στο πλαίσιο του προγράμματος υλοποιήθηκε ένα ολοκληρωμένο πλέγμα παρεμβάσεων:
- Συνεργασία με αλιευτικές κοινότητες σε Ελλάδα και άλλες μεσογειακές χώρες, με στόχο τη μείωση της τυχαίας παγίδευσης και την οικοδόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης με τους ψαράδες.
- Μελέτη μετακινήσεων μέσω 80 συσκευών GPS, που επέτρεψαν τον εντοπισμό κρίσιμων περιοχών τροφοληψίας και την κατανόηση της αλληλεπίδρασης με την αλιεία.
- Συστηματική συλλογή δεδομένων σε όλη τη Μεσόγειο, με εκατοντάδες ερωτηματολόγια, ημερολόγια σκάφους και ώρες καταγραφών από παρατηρητές.
- Χαρτογράφηση περιοχών υψηλού κινδύνου, μέσω επικάλυψης δεδομένων τηλεμετρίας, αλιευτικής δραστηριότητας και επιτόπιων παρατηρήσεων.
- Πιλοτική εφαρμογή μέτρων μετριασμού από 48 καΐκια, όπως ασπρόμαυρες σημαίες σε μανωμένα δίχτυα και αετός απώθησης σε παραγάδια, καθώς και δημιουργία σχετικής εργαλειοθήκης.
- Εξάλειψη αρουραίων στην Αγρελούσσα, την τρίτη σημαντικότερη αποικία αναπαραγωγής Μύχων στην Ελλάδα, και ενίσχυση της βιοασφάλειας μέσω εκπαιδεύσεων και δημιουργίας Κέντρων Απόκρισης Εισβολών.
- Εκτεταμένες δράσεις ενημέρωσης και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, με συμμετοχή σχολείων, τοπικών φορέων και πολιτών.
Από τη θεωρία στην πράξη
Στο πλαίσιο της τελικής συνάντησης, οι συμμετέχοντες επιβιβάστηκαν σε καΐκια των ψαράδων της Καλλονής για να παρακολουθήσουν από κοντά την εφαρμογή των μέτρων μετριασμού και να ανταλλάξουν εμπειρίες με ερευνητές από πέντε χώρες.
Στη συνέχεια, επισκέφθηκαν το λιμάνι της Νυφίδας, όπου παρατήρησαν με τηλεσκόπια τις μετακινήσεις εκατοντάδων Μύχων που εισέρχονται καθημερινά στον Κόλπο Καλλονής για να τραφούν με κοπάδια γαύρου.
Παρακαταθήκη για τη μεσογειακή βιοποικιλότητα
Το πρόγραμμα LIFE PanPuffinus! επιβεβαιώνει ότι η αποτελεσματική προστασία των θαλασσοπουλιών απαιτεί διακρατική συνεργασία, ανταλλαγή επιστημονικής γνώσης και ενεργή συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών.
Οι λύσεις που αναπτύχθηκαν τα τελευταία πέντε χρόνια αποτελούν σημαντική παρακαταθήκη για τη συνέχιση των προσπαθειών προστασίας της μεσογειακής βιοποικιλότητας και τη διασφάλιση του μέλλοντος των Μύχων στις ελληνικές και ευρωπαϊκές θάλασσες.
