Νέα επιστημονική μελέτη και καταγγελίες περιβαλλοντικών οργανώσεων κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τα κητώδη και τα οικοσυστήματα της Ελληνικής Τάφρου
Η θαλάσσια βιοποικιλότητα της Μεσογείου και ειδικότερα της Ελλάδας βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές απειλές από τις σεισμικές έρευνες και τις εξορύξεις υδρογονανθράκων, σύμφωνα με νέα επιστημονική δημοσίευση στο περιοδικό “Ethics in Science and Environmental Politics”. Η μελέτη αναδεικνύει εκτεταμένες επιπτώσεις στα θαλάσσια θηλαστικά, ενώ περιβαλλοντικές οργανώσεις έχουν ήδη προσφύγει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η νέα επιστημονική έρευνα καταγράφει τις σοβαρές επιπτώσεις που προκαλούν οι δραστηριότητες έρευνας και εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου σε περιοχές κοντά σε Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές της Μεσογείου και της Ελλάδας.
Σύμφωνα με τη δημοσίευση, οι σεισμικές έρευνες και οι εξορύξεις επηρεάζουν άμεσα τη θαλάσσια «μεγαπανίδα», με ιδιαίτερη αναφορά σε φάλαινες και δελφίνια, προκαλώντας σωματικές βλάβες, χρόνιο στρες, ορμονικές διαταραχές, αλλαγές συμπεριφοράς και ενδεχόμενους εκβρασμούς ή θανάτους.
Οι σεισμικές έρευνες και ο «αόρατος» θόρυβος
Οι σεισμικές έρευνες για τη χαρτογράφηση του θαλάσσιου πυθμένα χρησιμοποιούν αεροβόλα που εκπέμπουν εξαιρετικά ισχυρούς ήχους χαμηλής συχνότητας, οι οποίοι – σύμφωνα με τη μελέτη – μπορούν να επηρεάσουν περιοχές σε απόσταση έως και 4.000 χιλιομέτρων.
Τα θαλάσσια θηλαστικά, των οποίων η επιβίωση εξαρτάται από τον ήχο για πλοήγηση, επικοινωνία και αναζήτηση τροφής, επηρεάζονται σοβαρά, με είδη όπως ο ζιφιός να αποφεύγουν περιοχές με θόρυβο για ημέρες.
Νομική προσφυγή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Δύο από τις περιπτώσεις που εξετάζονται στη μελέτη συνδέονται με εκκρεμή νομική υπόθεση που έχουν καταθέσει οι οργανώσεις ClientEarth, WWF Ελλάς και Greenpeace, μέσω καταγγελίας στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από το 2023.
Οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι έργα έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων στην Ελληνική Τάφρο εγκρίθηκαν κοντά σε προστατευόμενες περιοχές, παραβιάζοντας το ευρωπαϊκό δίκαιο για την προστασία της φύσης.
Σκληρές επισημάνσεις από τις περιβαλλοντικές οργανώσεις
Εκπρόσωποι των οργανώσεων τονίζουν ότι η Ελληνική Τάφρος αποτελεί μία από τις πιο πλούσιες περιοχές βιοποικιλότητας στη Μεσόγειο, ενώ προειδοποιούν ότι η συνέχιση των εξορύξεων μπορεί να οδηγήσει σε ανεπανόρθωτες συνέπειες για το θαλάσσιο οικοσύστημα.
Όπως σημειώνεται, τα μέτρα μετριασμού των επιπτώσεων κρίνονται ανεπαρκή απέναντι στην κλίμακα των κινδύνων.
Ζητούμενο η παρέμβαση της ΕΕ
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις καλούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρέμβει άμεσα, υπογραμμίζοντας ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία απαιτεί πλήρη και επιστημονικά τεκμηριωμένη αξιολόγηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων πριν την έγκριση τέτοιων έργων.
Σύμφωνα με τη δημοσίευση, οι υπάρχουσες εκτιμήσεις θεωρούνται ελλιπείς και βασισμένες σε παρωχημένα δεδομένα, υποτιμώντας τους κινδύνους για ευαίσθητα είδη όπως οι πτεροφάλαινες.
Προειδοποίηση για το μέλλον της Μεσογείου
Οι οργανώσεις προειδοποιούν ότι περίπου το 20% των θαλάσσιων περιοχών της Ελλάδας έχει παραχωρηθεί για έρευνες υδρογονανθράκων, γεγονός που δημιουργεί έντονη ανησυχία για το μέλλον της θαλάσσιας βιοποικιλότητας.
Όπως τονίζουν, η απουσία αυστηρού θεσμικού πλαισίου και η επέκταση των δραστηριοτήτων εξόρυξης θέτουν σε κίνδυνο ένα από τα πιο σημαντικά οικοσυστήματα της Ευρώπης.
