Έξι περιβαλλοντικές οργανώσεις κατέθεσαν μήνυση για ένα από τα σοβαρότερα περιστατικά δηλητηρίασης άγριας ζωής στην Ελλάδα
Τον δρόμο της Δικαιοσύνης παίρνει ένα από τα μεγαλύτερα περιστατικά μαζικής δηλητηρίασης άγριας ζωής που έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα, με τραγικό απολογισμό εννέα νεκρούς Μαυρόγυπες και ακόμη 16 άγρια ζώα στο Εθνικό Πάρκο Δάσους Δαδιάς – Λευκίμης – Σουφλίου. Έξι περιβαλλοντικές οργανώσεις κατέθεσαν μήνυση κατά παντός υπευθύνου στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Αλεξανδρούπολης, ζητώντας την πλήρη διερεύνηση της παράνομης χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων.
Μήνυση για το περιστατικό της 11ης Μαρτίου
Τη μήνυση κατέθεσαν οι οργανώσεις ΑΝΙΜΑ, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία, Εταιρεία Προστασίας Βιοποικιλότητας της Θράκης, Καλλιστώ και WWF Ελλάς.
Οι έξι οργανώσεις, που συμμετέχουν στην Ομάδα Εργασίας Ενάντια στα Δηλητηριασμένα Δολώματα, ζητούν να διερευνηθεί το αδίκημα της παράνομης χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων από άγνωστα πρόσωπα, εντός των ορίων του Εθνικού Πάρκου, στις 11 Μαρτίου 2026.
Όπως επισημαίνουν, πρόκειται για ένα από τα σοβαρότερα περιστατικά μαζικής δηλητηρίασης άγριας ζωής στη χώρα και για εκείνο που έπληξε με ιδιαίτερη σφοδρότητα τον ευάλωτο πληθυσμό του απειλούμενου Μαυρόγυπα στη Δαδιά.
Βαρύ πλήγμα στον πληθυσμό του Μαυρόγυπα
Το περιστατικό σημειώθηκε μέσα στην αναπαραγωγική περίοδο του είδους και μόλις λίγες ημέρες μετά το επιτυχημένο φώλιασμα ορισμένων ζευγαριών σε τεχνητές φωλιές που έχει εγκαταστήσει ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α.).
Οι παρεμβάσεις αυτές αποτελούν μέρος της προσπάθειας διατήρησης του πληθυσμού του Μαυρόγυπα μετά τη μεγάλη πυρκαγιά του 2023, ενώ είχαν προηγηθεί δύο καταστροφικές πυρκαγιές στην ευρύτερη περιοχή.
Ο συνολικός απολογισμός των νεκρών ζώων ανήλθε σε:
- 9 Μαυρόγυπες
- 4 Γερακίνες
- 4 Κόρακες
- 1 Λύκο
- 5 Αλεπούδες
- 2 Κουνάβια
Παράλληλα, τρεις ακόμη Μαυρόγυπες εντοπίστηκαν εγκαίρως ζωντανοί με συμπτώματα δηλητηρίασης.
33 δηλητηριασμένοι Μαυρόγυπες σε 30 χρόνια
Η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων αποτελεί διαχρονικό πρόβλημα στη Θράκη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία των οργανώσεων, την περίοδο 1995-2025 έχουν εντοπιστεί συνολικά 33 δηλητηριασμένοι Μαυρόγυπες στη Θράκη, εκ των οποίων οι 22 μέσα στα όρια του Εθνικού Πάρκου Δάσους Δαδιάς – Λευκίμης – Σουφλίου.
Ο πλήρης αντίκτυπος του περιστατικού του Μαρτίου στον πληθυσμό του προστατευόμενου είδους δεν έχει ακόμη αποτιμηθεί.
Οι οργανώσεις υπογραμμίζουν ότι η απώλεια τόσο μεγάλου αριθμού ατόμων, σε σχέση με το μικρό μέγεθος του πληθυσμού, ανατρέπει πολυετείς εθνικές και διασυνοριακές προσπάθειες προστασίας και συνεπάγεται σημαντική οικονομική ζημία για την Πολιτεία.
Κακούργημα η δηλητηρίαση προστατευόμενων ειδών
Η δηλητηρίαση προστατευόμενων ειδών άγριας πανίδας χαρακτηρίζεται πλέον ως κακούργημα και τιμωρείται με κάθειρξη έως δέκα έτη, καθώς και με χρηματική ποινή.
Ωστόσο, οι έξι οργανώσεις εκφράζουν έντονη ανησυχία για την αποτελεσματικότητα της διερεύνησης τέτοιων περιστατικών στην Ελλάδα.
Όπως επισημαίνουν, η πλειονότητα των περιστατικών δηλητηρίασης άγριας ζωής που έχουν καταγραφεί στη χώρα παραμένει ανεξιχνίαστη, παρά την ύπαρξη θεσμικού πλαισίου και ειδικά εκπαιδευμένου προσωπικού.
Το παράδειγμα της Βουλγαρίας
Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις αντιπαραβάλλουν την ελληνική εμπειρία με πρόσφατο περιστατικό στη Βουλγαρία, όπου δηλητηριάστηκαν οκτώ γύπες στις 18 Αυγούστου.
Όπως αναφέρουν, η υπόθεση εξιχνιάστηκε μέσα σε λίγες ημέρες, μετά την κινητοποίηση Ειδικής Ομάδας Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων με εκπαιδευμένο σκύλο, της τοπικής και εθνικής Αστυνομίας και της Εισαγγελίας.
Σύμφωνα με τις ίδιες, ολοκληρώθηκαν άμεσα η νεκροψία και οι τοξικολογικές αναλύσεις, ενώ ο φερόμενος δράστης συνελήφθη και ομολόγησε μετά την ανάκριση.
Οι οργανώσεις σημειώνουν ότι Ελλάδα και Βουλγαρία διαθέτουν αντίστοιχη τεχνογνωσία και εκπαίδευση για τη διαχείριση τέτοιων περιστατικών, εκτιμώντας ότι το παράδειγμα της γειτονικής χώρας αποδεικνύει τη σημασία της πολιτικής βούλησης και της άμεσης κινητοποίησης των αρχών.
Όλα τα στοιχεία στον Εισαγγελέα
Με τη μήνυση, οι οργανώσεις κατέθεσαν στον αρμόδιο Εισαγγελέα τα ευρήματα που συγκέντρωσαν οι Ειδικές Ομάδες Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων της Εταιρείας Προστασίας Βιοποικιλότητας της Θράκης, των Μονάδων Διαχείρισης Εθνικών Πάρκων Νέστου – Βιστωνίδας και Ροδόπης και Κεντρικής Μακεδονίας του Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α., καθώς και του 2ου Κυνηγετικού Συλλόγου Ορεστιάδας και του Κυνηγετικού Συλλόγου Σουφλίου.
Στην επιχείρηση συνέδραμαν επίσης στελέχη του τοπικού Δασαρχείου, της Μονάδας Διαχείρισης των Εθνικών Πάρκων Δέλτα Έβρου και Δαδιάς, της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας, της Περιφέρειας και της Κυνηγετικής Ομοσπονδίας Μακεδονίας και Θράκης.
Παράλληλα, καταγράφηκαν οι χειρισμοί που έγιναν στο πεδίο, βάσει των εγκεκριμένων πρωτοκόλλων.
«Ακραία εγκληματική δράση με στοιχεία οργανωμένου εγκλήματος»
Οι οργανώσεις χαρακτηρίζουν τη συγκεκριμένη υπόθεση «περιστατικό ακραίας εγκληματικής δράσης με στοιχεία οργανωμένου εγκλήματος» και προειδοποιούν ότι ενδεχόμενη ατιμωρησία θα υπονομεύσει τις προσπάθειες δεκαετιών για την αντιμετώπιση της δηλητηρίασης της άγριας ζωής.
Παραπέμπουν, μάλιστα, και στο παράδειγμα χωρών όπως η Ισπανία, όπου η συστηματική δίωξη και επιβολή κυρώσεων έχει συμβάλει στη μείωση αντίστοιχων περιστατικών.
Όπως τονίζουν, «η διερεύνηση από μόνη της δεν αρκεί, η αποτελεσματική δίωξη και τιμωρία των υπευθύνων είναι το κρίσιμο βήμα για την αποτροπή νέων περιστατικών».
Κλείνοντας, οι έξι οργανώσεις δηλώνουν ότι θα συνεχίσουν τις προσπάθειές τους ώστε «αυτό που θα σπανίζει στο μέλλον να είναι η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων και όχι η όμορφη, άγρια ζωή».